AVM Atrium: NFPA 92 Duman Kontrol, CFD FDS ve Zorlu Center 103.000 m2

Zorlu Center 103.000 m², İstinye Park 85.000 m², Forum İstanbul 175.000 m² — Türkiye'nin en büyük AVM atriumları. 4 kat yüksekliğinde, 25 metre tavanlı ve günlük 80.000 ziyaretçi alan bir hacimde duman kontrolünün ne kadar kritik olduğunu sahada gördükçe anlıyorsun. NFPA 92 bu tip atriumlar için net bir çerçeve çiziyor: tahliye kotunun üzerinde 1.8 m temiz yükseklik (clear height), CFD FDS modellemesi, 400 °C'de 2 saat dayanan egzoz fanı ve dengeli taze hava (makeup air) besleme. Bu yazıda sahada çarptığımız parametreleri ve Türkiye'deki büyük AVM karşılaştırmalarını paylaşıyorum.

Atrium Geometri

• Yükseklik: tipik 20-40 m
• Açık balkonlar: 4-6 kat galeri
• Dükkan cepheleri: atriuma doğrudan açılıyor
• Cam çatı: skylight ve duman damperi (smoke vent)
• Yaya trafiği: pik günde 80.000 kişi

NFPA 92 Hesap

• Temiz yükseklik (clear height): tahliye kotunun 1.8 m üzeri
• Duman katmanı (smoke layer): Z — katmanlama yüksekliği
• Egzoz debisi: m = 0.071 · Q^1/3 · z^5/3
• Taze hava (makeup air): egzoz debisinin %60'ı
• Tahliye süresi: 6 dakika içinde katmanlama bozulmamalı

CFD FDS Modelleme

• Fire Dynamics Simulator: NIST'in açık kaynak CFD aracı
• Mesh: 10-20 cm hücre boyutu
• Tasarım yangını (HRR): perakende için 5 MW
• Kararlı hal: 20 dakikalık simulasyon
• ASET – RSET: güvenli tahliye için sağlanması gereken pay

Exhaust Fan

• Kapasite: 50-200 m³/s
• Sıcaklık dayanımı: 400 °C'de 2 saat çalışabilen yangın fanı
• Motor konumu: duman akımının dışında
• Yedekleme: N+1 konfigürasyon
• Kontrol: FSCS (yangın kontrol komuta paneli)

Turkiye AVM

• Zorlu Center: 103.000 m²
• İstinye Park: 85.000 m²
• Forum İstanbul: 175.000 m²
• Mall of Istanbul: 155.000 m²
• 2022 BAU AVM: duman kontrol projesi referansı

MEP Calc — 86+ Mühendislik Hesap Modülü

Sprinkler, yangın pompası ve FM-200 gazlı söndürme dahil 21 yangın hesabının yanı sıra ısıtma, soğutma, HVAC, sıhhi tesisat, buhar ve doğalgaz için 86+ modül sunan MEP Calc iOS uygulamasını App Store'dan indirebilirsiniz. Tüm mekanik tesisat hesaplarınız tek uygulamada.

MEP Calc'i App Store'dan indir