Tier III/IV veri merkezlerinin 'omurgasi' CRAC (Computer Room Air Conditioner) uniteleridir. CRAC veya CRAH fan arizasi, elektrik bobin patlamasi veya humidifier su kacagi — yangin senaryosunun en sik baslangici. NFPA 75 (Information Technology Equipment) veri merkezi yangin korumasini detayli tanimlar: raised floor plenum, VESDA erken detection ve preaction sprinkler secimi.
Veri Merkezi Yangin Riskleri
- CRAC/CRAH unite: Fan motor rulmani, kompresor bobini, humidifier kacagi
- UPS/batarya: Lithium-ion termal kacak (thermal runaway)
- Power Distribution Unit (PDU): Breaker arki, sicak nokta
- Kablo plenum: Raised floor altindaki kablo yogunlugu
- Server rack: PSU fan, kapasitor patlamasi
NFPA 75 Raised Floor Kurallari
Raised floor altindaki plenum kritik zondur — soguk hava besleme yapar. NFPA 75 Bolum 9:
- Plenum yuksekligi minimum 300 mm (pratikte 450-600 mm)
- Plenum icindeki tum kablolar plenum-rated (CMP)
- Under-floor su detection zorunlu (humidifier kacagi)
- Raised floor sprinkler: opsiyonel; alternatif air-sampling smoke
- Kablo hacmi %25'i gecmemeli (hava akisi dusmesi)
VESDA (Air-Sampling Smoke Detection)
Klasik duman sensoru bir yangin alevi seviyesine ulastiginda algilar; VESDA (Very Early Smoke Detection Apparatus) parti daha dusuk konsantrasyonda algilar:
- Alert, Action, Fire 1, Fire 2 — 4 seviye alarm
- Boru agi server row altinda ve tavanda
- Erken uyari: soguk yedekleme ve kontrollu duraklatma firsati
- Yanlis alarm orani dusuk — toz/nem filtre var
Typical setup: VESDA + preaction sprinkler + clean agent = uclu koruma.
Preaction Sprinkler Secimi
Islak boru sistemi raised floor icin risk: boru kacagi = server hasari. Bu nedenle preaction tercih edilir:
- Boru normalde kuru (hava ile basinclandirilmis)
- Smoke detection aktivasyonu borulari doldurmak icin supap acar
- Sprinkler head ayni zamanda fuse olmali (single-interlock) veya detection+fuse birlikte (double-interlock)
- Double-interlock = maksimum guvenlik, minimum yanlis bosalma
Temiz Gaz Entegrasyonu
Kritik IT ekipman alanlarinda ek clean agent katmani:
- Novec 1230 veya FM-200 flooding system
- Erken sondurme (sprinkler tetiklemeden once)
- 10 dakika hold time; oda sizdirmazligi kritik
- Aftermath: oda havalandirma (PPV fan) gerekir
Senaryo: VESDA Action seviyesinde clean agent bosalir, yangin tam gelismeden sondurulur; sprinkler hic aktive olmadan temiz cozum.
Isletme Once Test (Commissioning)
- Airflow mapping: raised floor delikli karolar ve hot/cold aisle dogrulama
- VESDA hassasiyet ayari: her zonun kalibrasyon testi
- Preaction supap hydrostatik test (200 psi, 2 saat)
- Clean agent door-fan test — hold time dogrulama
- Mechanical shutdown sequence testi: yangin algilaninca CRAC ve dumper davranisi
- EPO (Emergency Power Off) koordinasyonu

SprinkCalc ile veri merkezi sprinkler tasarimi
Raised floor plenum, preaction hidrolik ve temiz gaz entegrasyon hesabi.
Daha Fazla BilgiTemel referans: NFPA 75 - Standard for the Fire Protection of Information Technology Equipment. NFPA 76 (telekom), Uptime Institute Tier standardlari destekleyici. NFPA resmi: NFPA 75.