Kaynak, plazma kesim, oksi-asetilen, lehim, taslama — hepsi sicak is (hot work). Endustriyel yanginlarda en cok rastlanan tetikleyici. NFPA 51B Standard for Fire Prevention During Welding, Cutting, and Other Hot Work; her sicak is icin formel bir izin sistemi zorunlu kilar. Bu yazi Hot Work Permit sisteminin nasil kurulacagini anlatir.
Neden Formel Izin?
Endustriyel yanginlarin %30'u sicak isten kaynaklanir (NFPA ve FM Global verisi). Tipik senaryo: kaynakci gorev sonrasi sahadan ayrilir, kivilcim bir duman tespit edilemeyen karma bolgede smolders, 2-4 saat sonra alevlenir. Formel izin sistemi bu senaryoyu onler:
- Onceden yangin riski tespit edilir
- Sorumluluklar yazili
- Fire watch gerekli sure
- Post-job denetim belgelenir
Hot Work Permit Unsurlari
- Is yeri: Belirgin adres, oda/alan numarasi
- Islerin turu: Kaynak / kesme / lehim / taslama
- Baslama ve bitis zamani
- Kivilcim onleyici onlemler: Welding curtain, fire blanket, sprinkler bypass durumu
- Sondurme ekipmani: 10 lb ABC extinguisher minimum, hose reel yakin
- Fire watch gorevlisi: Isimli, egitimli, telsizli
- Yakin yanici madde envanteri: 11 m yaricap icinde ne var?
- Onay imzalari: Yetkili, operator, fire watch
Fire Watch Gereksinimleri
- Calisma suresi boyunca sahada kalmali
- Is bitiminden sonra min 30 dakika kontrol
- Yuksek risk alanlarda 60 dakika (arsiv, kimya tesisi)
- Extinguisher kullanimi sertifikali
- Diger gorev ustlenmemeli (sadece fire watch)
- Duman/isi tetikleyicisi alarmindan sorumlu
Sprinkler Bypass Kurali
Sicak is sirasinda sprinkler kafayi kaplar veya devre disi birakmak gerekebilir. NFPA 51B:
- Sprinkler bypass MAKSIMUM 4 saat; sonrasinda tum sistem cevrildi
- Bypass oncesi yazili onay alinmali (AHJ)
- Bypass sirasinda ek fire watch ve extinguisher
- Bypass bitir bitmez sprinkler tekrar kullanima al
- Kayit: tarih, saat, kimlikler, temizlenen alan
Turkiye Uygulamasi
ISG (Is Sagligi ve Guvenligi) Yonetmeligi gene sicak is iznini ima eder ama detay yok. Pratik olarak:
- Buyuk tesislerde (refinery, sanayi sitesi) kagit tabanli permit var
- Kucuk santiyede genelde bos; yangin sikca buradan cikiyor
- TSE EN ISO 3834 kaynak sertifikasi gereksinimlerinde permit eklenebilir
- Mobile app tabanli permit sistemleri (Safety Culture, ProcoreSafety) yayginlasiyor
SprinkCalc ile tesis risk degerlendirme
Sicak is bolge haritalamasi, sprinkler bypass etki alani ve risk hesaplamasi.
Daha Fazla BilgiTemel referans: NFPA 51B - Hot Work. Resmi standart: NFPA 51B.