Dizel yangın pompası yakıt deposu nasıl boyutlandırılır?
Dizel motorlu yangın pompası, şebeke elektriği kesildiğinde de su basabilmesi için tercih edilir. Bu güvencenin anlamlı olması için motorun yanında, yangın boyunca ve sonrasında pompayı çalıştıracak kadar yakıt bulunmalıdır. İki ana standart yakıt miktarını farklı mantıklarla tanımlar: NFPA 20 motor gücüne bağlı sabit bir oran kullanır, EN 12845 ise tehlike sınıfına göre belirlenmiş tam yük çalışma süresini esas alır.
NFPA 20: beygir gücü başına 1 galon
NFPA 20'ye göre yakıt tankı, motorun her beygir gücü (hp) için en az 1 US galon yakıt alacak büyüklükte olmalıdır. Buna genleşme için %5 ve tank dibindeki tortu/su birikimi (sump) için %5 eklenir. SI birimlerinde 1 gal/hp, 3,7854 L ÷ 0,7457 kW = 5,076 L/kW eder.
Vtank = P [kW] × 5,076 L/kW × 1,10Örnek: 100 kW (134 hp) motor için temel hacim 507,6 L, genleşme ve tortu paylarıyla 558 L tank gerekir; en yakın üst standart tank 750 L'dir. Bu kural oldukça cömerttir: 0,25 L/kWh tipik tüketimle 558 L, motoru tam yükte yaklaşık 22 saat çalıştırır.
EN 12845: tam yükte çalışma süresi
EN 12845 yakıt miktarını, motorun tam yükte kesintisiz çalışabileceği süreyle tanımlar. Süre tesisin tehlike sınıfına bağlıdır:
| Tehlike sınıfı | Tam yük çalışma süresi | 100 kW · 0,25 L/kWh için yakıt |
|---|---|---|
| LH (hafif) | 3 saat | 75 L |
| OH (olağan) | 4 saat | 100 L |
| HHP / HHS (yüksek) | 6 saat | 150 L |
Özgül yakıt tüketimi (SFC) motora göre değişir. Modern yangın pompası dizellerinde tam yükte 200–230 g/kWh tipiktir; dizelin yoğunluğu 0,83–0,85 kg/L alındığında bu yaklaşık 0,25 L/kWh eder. Hesaplayıcı bu değeri ön kabul olarak kullanır; motor üreticisinin veri sayfasındaki tam yük tüketimi mutlaka onunla değiştirilmelidir. EN 12845 kullanılabilir yakıtı tanımladığı için tank altındaki ölü hacim ve üstteki boşluk için ayrıca pay eklemek gerekir; sahada %10 yaygın bir tercihtir.
Tasarım notu: Tesis ileride depolamaya (HHS) dönüşebilecekse tankı baştan 6 saate göre seçmek, sonradan tank değiştirmekten çok daha ucuzdur. Aynı motor için NFPA 20 kuralı genellikle EN 12845 hacminin birkaç katını verir; iki standardın birlikte istendiği projelerde büyük olan seçilir.
Tank yerleşimi ve donanımı
- Yerçekimiyle besleme: Tank çıkışı, motorun yakıt enjeksiyon/besleme pompasının üstünde olmalıdır. Böylece yakıt hattında hava kilidi oluşmaz ve motor her denemede yakıt alır.
- Motorun üstüne konmamalı: EN 12845 tankın doğrudan motorun üzerine yerleştirilmesine izin vermez; sızıntı ve ısı kaynağı riski oluşturur.
- Ayrı tank ve hat: Her motorun kendine ait tankı ve yakıt hattı olmalı; tank başka bir tüketiciyle (jeneratör, kazan) paylaşılmamalıdır.
- Havalandırma ve dolum: Havalandırma borusu bina dışına çıkarılmalı, dolum ve taşma bağlantıları ile seviye göstergesi bulunmalıdır. Yakıt hattında lehimli bağlantı kullanılmamalıdır.
- Çift cidar ve kaçak havuzu: Tankın çift cidarlı olması veya bir kaçak havuzu (bund) içine konması yerel çevre ve yangın mevzuatına bağlıdır; projeyi yetkili makamla doğrulayın.
Standart tank seçimi
Hesaplanan hacim, piyasada yaygın olan 200, 300, 500, 750, 1000, 1500, 2000 ve 3000 litrelik tank boyutlarından bir üste yuvarlanır. Hesaplayıcının seviye göstergesi, gerekli hacmin seçilen standart tankın yüzde kaçını doldurduğunu gösterir; doluluk %95'i aşıyorsa bir üst boyut önerilir. 3000 L'yi aşan ihtiyaçlarda özel imalat tank veya birden fazla motor/tank düzeni değerlendirilmelidir.
Hesaplayıcı nasıl okunur?
Büyük sonuç kutusu tankın sahip olması gereken toplam hacmi verir. "Net yakıt" kutusu motorun gerçekten tüketebileceği miktardır: NFPA 20'de 1 gal/hp temel hacim, EN 12845'te güç × tüketim × süre. "Tam yük çalışma süresi", seçilen hacmin girilen özgül tüketimle motoru kaç saat çalıştıracağını gösterir; iki standardı aynı motor için karşılaştırmanın en hızlı yoludur. Tank kesitindeki taralı bant NFPA 20 dip tortu payını, kesik kırmızı çizgi ise net yakıt seviyesini işaretler. Sol alttaki saat kadranı çalışma süresini 24 saatlik bir dilim olarak çizer.
Yakıt, tank içinde uzun süre bekleyeceği için kalitesi de önemlidir: yazlık/kışlık motorin geçişini aksatmayın, tank dibindeki suyu periyodik olarak boşaltın ve haftalık çalıştırma testlerinde seviyeyi kontrol edin.
Sık Sorulan Sorular
NFPA 20'ye göre dizel yakıt tankı nasıl hesaplanır?
Motorun her beygir gücü için 1 US galon (5,076 L/kW) alınır, üzerine %5 genleşme ve %5 dip tortu payı eklenir. 100 kW (134 hp) motor için 507,6 L × 1,10 ≈ 558 L tank gerekir.
EN 12845 kaç saatlik yakıt ister?
Tehlike sınıfına göre motorun tam yükte çalışma süresi: LH 3 saat, OH 4 saat, HHP ve HHS 6 saat. Yakıt = motor gücü × özgül tüketim × süre; 100 kW ve 0,25 L/kWh için LH'de 75 L, OH'de 100 L.
Özgül yakıt tüketimi için hangi değeri kullanmalıyım?
Motor üreticisinin veri sayfasındaki tam yük tüketimini kullanın. Veri yoksa ön boyutlandırma için 0,25 L/kWh (yaklaşık 210 g/kWh) makul bir başlangıçtır.
Yakıt tankı nereye konmalı?
Tank çıkışı motorun yakıt besleme/enjeksiyon pompasının üstünde olmalı ki yakıt yerçekimiyle gelsin. Tank motorun doğrudan üstüne konmamalı, havalandırması dışarıya çıkmalı ve her motorun kendi tankı olmalıdır.
SprinkCalc — Üç Standartta Yangın Sprinkler Tasarımı
Bu hesapların tamamını sahada, çevrimdışı ve PDF raporlu yapmak için: NFPA 13, FM Global ve BS EN 12845 tek iOS uygulamasında.
SprinkCalc'i App Store'dan indir