Havaalanı terminal binası 40 m tavan yüksekliği, dev atriumları ve saatte 10.000'i aşan yolcu yoğunluğuyla en zorlu duman kontrolü senaryolarından biridir. Bu ölçekteki bir projede NFPA 415 (terminal binaları) ve NFPA 92 birlikte uygulanır; biri yakıt ve yangın riskini, diğeri büyük hacimlerde duman kontrolünü ele alıyor. Doğru kurulmuş bir bölgeleme sayesinde duman çıktığı bölgede kalıyor, 300 metre ötedeki uçuş kapısına taşınmıyor.
Duman Bölgelemesinin Mantığı
- Bölge büyüklüğü: En fazla 2000 m² ya da 60 m en/boy. Bunun üzerine çıkıldığında egzoz debisi yönetilemeyecek kadar büyüyor.
- Duman perdesi: Tavandan 2–3 m sarkan otomatik perde; yangında inerek bölgeyi fiziksel olarak ayırıyor.
- Her bölge: Bağımsız egzoz ve taze hava besleme (makeup air) hattı; biri diğerinin yedeği olmamalı.
- Check-in, uçuş kapıları, bagaj teslim: Proje en baştan ayrı bölgeler olarak kurgulanır.
Çok Yüksek Tavanda Duman Egzozu Hesabı
Tipik bir senaryo: 40 m tavan, 2000 m² bölge, 5 MW tasarım yangını, duman tabakası ara yüzü yangın kaynağının 30 m üzerinde:
- NFPA 92 eksenel simetrik duman sütunu (plume) formülü: m = 0,071 × 50001/3 × 305/3
- m = 0,071 × 17,1 × 289,6 ≈ 352 kg/s
- Hacim debisi: ~1.000.000 m³/h (tek bölge için)
- Gerekli fan grubu: 10 × 100.000 m³/h (bu toplam yalnız talebi karşılar; yedek ünite ayrıca eklenmeli)
- Projelerde sık görülen çözüm: normal havalandırma da aynı fanları kullanıyor — çift amaçlı tasarım.
NFPA 415 ve Jet Yakıtı Riski
- Bagaj alanı: Valiz içinden gaz kartuşu veya küçük tüp çıkma ihtimali düşük değil; yangın yükü hesaplanırken dikkate alınıyor.
- Uçuş kapısı alanı: Uçak yakıt ikmali noktasından en az 15 m içeride tutulur.
- Jet A / A-1: Parlama noktası >38 °C; Sınıf II yanabilir sıvı.
- Apron: Yakıt dökülmesi için ayrı drenaj hattı ve yağ-su ayırıcısı şart.
- Uçuş kapısı monitörü: 10.000 L/dk kapasiteli sabit AFFF monitör.
Check-in Alanında Sprinkler
- Yüksek tavan: 40 m tavanda ESFR bir çözüm değildir (NFPA 13 Tablo 23.3.1'de ESFR için en yüksek tavan 13,7 m); bu yükseklikte tavan sprinkleri tek başına yetmediğinden performansa dayalı analiz gerekiyor.
- Servis/kontrol alanları: OH2 sınıfı; K8.0 (K115) standart sprinkler genelde yeterli.
- Bagaj bandı altı: Tünel sprinkleri, OH2, 2 m aralıklı dizilim.
- Güvenlik röntgen (X-ray) bagaj taraması: Elektronik ekipmanı korumak için su sisi (water mist) veya FM-200 gibi temiz gazlı sistem tercih ediliyor.
Büyük Bir Havalimanı Örneği
- 1,4 milyon m² ile dünyanın en büyük tek çatı altındaki terminal binası.
- 250'yi aşkın duman bölgesi.
- CFD modeli: FDS ve Pathfinder, 1 milyardan fazla hücreli ağ.
- Büyük atrium: 40 m cephe ve 7 kat boyunca 18 m atrium boşluğu.

SprinkCalc — Üç Standartta Yangın Sprinkler Tasarımı
SprinkCalc; NFPA 13, FM Global ve BS EN 12845 için tehlike sınıflandırması, tasarım yoğunluğu ve alanı, K-faktör seçimi, su talebi ve hidrolik hesapları tek iOS uygulamasında toplar ve profesyonel PDF rapor üretir.
SprinkCalc'i App Store'dan indir
Terminal Duman MEP Calc ile
MEP Calc havaalanı terminal duman zonu büyüklüğü, 40 m tavan plume debi hesabı ve mega AHU boyutlandırması NFPA 415/92 uyarınca yapar.
MEP Calc'i App Store'dan indirNFPA 415, NFPA 92, NFPA 409, ICAO Annex 14, ACI Airport Design Guide. NFPA 415 Airport Terminal Buildings.