Güç Trafosu Yangın Koruması: NFPA 850 Yağ Soğuma ve Ayrım Duvarı

Yüksek gerilim güç trafolarında (35 MVA üzeri) 30.000-80.000 litre arası mineral yağ bulunur. Sargıda arıza çıktığında bu yağ bir anda patlayıp jet yangınına dönüşebilir. NFPA 850 tam da bu senaryo için yağ toplama havuzu (bund), ayrım duvarı, su spreyi ve K sınıfı ester yağ alternatiflerini tanımlar. 2016 Berlin Tempelhof trafo patlaması güzel bir hatırlatmadır: tüm trafo merkezi birkaç dakika içinde kullanılamaz hâle geldi.

Trafo Yağı Tipleri

• Mineral yağ: Diala tipi mineral yağ, parlama noktası 145°C — endüstrinin standart tercihi.
• Ester yağı (K sınıfı): Midel 7131; parlama noktası 300°C'nin üzerinde — K sınıfı yüksek yanma noktalı sıvı.
• Silikon yağı: parlama noktası 340°C'nin üzerinde; sahada çok yaygın değil.
• Kuru tip trafo (VPI): yağ yok — bina içi kurulumda tercih edilir.

K sınıfı ester yağı, mineral yağın yaklaşık iki katı parlama ve yanma noktası sunduğu için NFPA 850 bazı durumlarda yağ toplama havuzu gereksinimini hafifletiyor. Sahada bu muafiyet, dar trafo merkezlerinde ciddi bir alan kazancı demek.

Ayrım Mesafeleri (NFPA 850 5.2)

• Bina ile trafo arası: mineral yağlı trafoda 7,6 m, K sınıfı ester yağlıda 3 m yeterli.
• Trafo ile trafo arası: 7,6 m açıklık ya da aralarına ayrım duvarı.
• Ayrım duvarı: 2 saatlik yangın dayanımı, trafonun yanlarından en az 0,6 m taşacak; trafo tepesinden 0,9 m yukarı çıkacak.
• Doğal hava soğutmalı trafo (ONAN): radyatörlerin çevresinde 1 m serbest alan bırakılır.

Yağ Toplama Havuzu Tasarımı

• Hacim: trafonun tüm yağını ve 10 dakikalık yağmur suyunu alacak şekilde boyutlandırılır.
• Çakıl yatağı: 15-25 mm çakıl serilir; yağ yüzeyde yayılmadan aşağı süzülür, yangının bastırılmasına yardımcı olur.
• Drenaj: yağ-su ayırıcı zorunlu (NFPA 850 5.4).
• Beton derzler: geçiş noktalarında yağ sızdırmaz derz bandı kullanılır.

Su Spreyi (Baskın) Sistemi

• Tasarım yoğunluğu: zemin izdüşümü için 10,2 L/dk/m² (0,25 gpm/ft²), yan yüzeyler için 6,1 L/dk/m² (0,15 gpm/ft²).
• Tetikleme: Buchholz rölesi + ısı dedektörü kombinasyonu.
• Nozul: orta hızlı projektör tipi, 25-30 m atış mesafesi.
• Alternatifler: su sisi sistemleri, aerosol söndürücüler veya N₂ ile inertleme çözümleri.

SprinkCalc — Üç Standartta Yangın Sprinkler Tasarımı

SprinkCalc; NFPA 13, FM Global ve BS EN 12845 için tehlike sınıflandırması, tasarım yoğunluğu ve alanı, K-faktör seçimi, su talebi ve hidrolik hesapları tek iOS uygulamasında toplar ve profesyonel PDF rapor üretir.

SprinkCalc'i App Store'dan indir

MEP Calc — 110+ Mühendislik Hesap Modülü

Sprinkler, yangın pompası ve FM-200 gazlı söndürme dahil 21 yangın hesabının yanı sıra ısıtma, soğutma, HVAC, sıhhi tesisat, buhar ve doğalgaz için 110+ modül sunan MEP Calc iOS uygulamasını App Store'dan indirebilirsiniz. Tüm mekanik tesisat hesaplarınız tek uygulamada.

MEP Calc'i App Store'dan indir