BYKHY Madde 24/5, atriumlu bölümlere yalnız düşük ve orta tehlikeli sınıfları içeren binalarda izin verir ve atrium alanının hiçbir noktada 90 m²'den küçük olmamasını esas alır. Alanı 90 m²'den küçük atrium boşluklarında her katta en az 45 cm yüksekliğinde duman perdesi, yağmurlamalı binalarda perdeden 15 ila 30 cm uzakta ve en çok 2 m aralıkla yağmurlama başlığı gerekir; atriumlarda doğal veya mekanik duman kontrolü yapılır.
Atrium tanımı (Madde 4)
Yönetmelik atriumu, iki veya daha çok sayıda katın içine açıldığı, merdiven yuvası, asansör kuyusu, yürüyen merdiven boşluğu veya su, elektrik, havalandırma, iklimlendirme, haberleşme, tesisat bacaları ve şaftlar hariç, üstü kapalı geniş hacim olarak tanımlar.
Madde 24/5'in kuralları
| Kural | Değer | Not |
|---|---|---|
| Atrium yapılabilecek binalar | Yalnız düşük ve orta tehlikeli sınıfları içeren kullanımlar | Yüksek tehlikeli kullanımda atrium yok |
| En küçük atrium alanı | Hiçbir noktada 90 m²'den küçük olmaması esastır | |
| 90 m²'den küçük boşluk | Her katta en az 45 cm yüksekliğinde duman perdesi | Boşluğun çevresi boyunca |
| Yağmurlamalı binada perde yanı | Perdeden 15 ila 30 cm uzaklıkta, aralarındaki mesafe en çok 2 m olan yağmurlama başlıkları | |
| Duman kontrolü | Doğal veya mekanik olarak yapılır | Yöntem projeye göre |
Ek-5/A kullanıcı yükü tablosunda atrium zemini için 3 m²/kişi katsayısı verilir; kaçış hesabında bu değer kullanılır.
Tasarım etkisi
Atrium alanı 90 m² ve üzerindeyse duman perdesi şartı doğmaz, ancak doğal veya mekanik duman kontrolü her durumda gerekir. Alan 90 m²'nin altındaysa her katta 45 cm perde ve yağmurlamalı binada perde yanı başlıkları eklenir. Bu fark, küçük galeri boşluklarında maliyet ve görsel etki yaratır; boşluğun 90 m²'ye çıkarılması sık tercih edilen mimari karardır.
Saha notu
Perde yanı başlık kuralı (15 ila 30 cm mesafe, en çok 2 m aralık) sahada en çok atlanan ayrıntıdır; standart tavan sprinkler yerleşimi bu satırı otomatik sağlamaz, perde çevresi için ayrı bir hat düşünülmelidir.
Kontrol listesi
- Bina kullanımı düşük veya orta tehlike sınıfında mı?
- Atrium alanı her noktada 90 m² ve üzerinde mi?
- Küçükse her katta 45 cm duman perdesi projelendirildi mi?
- Yağmurlamalı binada perde yanı başlıkları 15-30 cm mesafe ve en çok 2 m aralıkla yerleştirildi mi?
- Doğal veya mekanik duman kontrolü projelendirildi mi?
SSS
BYKHY'de atrium için minimum alan kaç m²'dir?
Madde 24/5'e göre atrium alanının hiçbir noktada 90 m²'den küçük olmaması esastır. Atriumlu bölümlere yalnız düşük ve orta tehlikeli sınıfları içeren kullanımlara sahip binalarda müsaade edilir.
90 m²'den küçük atriumda ne yapılır?
Madde 24/5'e göre alanı 90 m²'den küçük atrium boşluklarının çevresi her katta en az 45 cm yüksekliğinde duman perdesi ile çevrelenir; yağmurlama sistemiyle korunan binalarda perdeden 15 ila 30 cm uzaklıkta, aralarındaki mesafe en çok 2 m olacak şekilde yağmurlama başlığı yerleştirilir.
Atriumda duman kontrolü zorunlu mudur?
Evet. Madde 24/5'in son cümlesine göre atriumlarda doğal veya mekanik olarak duman kontrolü yapılır.
Kaynakça
- BYKHY, Resmî Gazete 19.12.2007/26735 ve değişiklikleri; Madde 4, 24/5, Ek-5/A. mevzuat.gov.tr
Sık Sorulan Sorular
BYKHY'de atrium için minimum alan kaç m²'dir?
Madde 24/5'e göre atrium alanının hiçbir noktada 90 m²'den küçük olmaması esastır. Atriumlu bölümlere yalnız düşük ve orta tehlikeli sınıfları içeren kullanımlara sahip binalarda müsaade edilir.
90 m²'den küçük atriumda ne yapılır?
Madde 24/5'e göre alanı 90 m²'den küçük atrium boşluklarının çevresi her katta en az 45 cm yüksekliğinde duman perdesi ile çevrelenir; yağmurlama sistemiyle korunan binalarda perdeden 15 ila 30 cm uzaklıkta, aralarındaki mesafe en çok 2 m olacak şekilde yağmurlama başlığı yerleştirilir.
Atriumda duman kontrolü zorunlu mudur?
Evet. Madde 24/5'in son cümlesine göre atriumlarda doğal veya mekanik olarak duman kontrolü yapılır.
Kaynaklar yazı sonundaki Kaynakça bölümünde listelenmiştir. Bu yazı genel bilgi amaçlıdır; madde numaraları, eşik değerler ve muafiyetler için Resmî Gazete'de yayımlanan güncel yönetmelik ve standart metinleri esas alınmalı, projelendirme yetkili mühendis tarafından yapılmalıdır.