Batarya enerji depolama sistemi (BESS), güneş enerjisi depolama, şebeke dengeleme ve veri merkezi yedekliliği için kullanılan büyük ölçekli lityum-iyon kurulumlardır. 20–40 ft’lik konteyner tipi uygulamalar yaygındır. FM Global tarafında BESS için esas veri sayfası DS 5-33 Lithium-Ion Battery Energy Storage Systems’tir; tasarımda NFPA 855 de birlikte değerlendirilir.
Kapsam: DS 5-33 mü, DS 7-112 mi?
- FM DS 7-112 (Ekim 2024, ara revizyon Nisan 2025) §1.0, enerji depolama sistemlerini açıkça kapsam dışı bırakır ve DS 5-33’e yönlendirir. Yedek güç (battery backup) üniteleri için DS 5-32 geçerlidir.
- DS 7-112, hücre, modül ve bataryaların üretimini ve depolanmasını kapsar: BESS’e takılacak modüllerin fabrikada veya depoda beklemesi DS 7-112’ye, sahada çalışan BESS ise DS 5-33’e girer.
- DS 7-112’nin lityum-iyon tehlike tanımları (termal kaçak, yeniden alevlenme, patlama) BESS için de yol gösterir; ayrıntılar DS 7-112 lityum-iyon yazısında.
BESS Risk Profili
- Konteyner içinde seri ve paralel bağlı binlerce hücre bulunur.
- Termal kaçak hücreden hücreye yayılabilir; sıcak gazın komşu hücrelere yönelmesi yayılmayı hızlandırır (DS 7-112 §1.1.1).
- Tutuşmayan gazlar kapalı modül, dolap veya konteynerde birikip deflagrasyona yol açabilir (DS 7-112 §1.1.5); ortaya çıkan gazlar arasında CO, H₂ ve hidrokarbonlar bulunur.
- Kapalı modüldeki hücre yangını aktif söndürmeyle durdurulamayabilir: DS 7-112 §1.1.3’e göre bugüne kadar hiçbir test bunun mümkün olduğunu göstermemiştir.
Bina ve Konteyner Mesafeleri
- Bina dışındaki ESS: binalara ve kamu yollarına en az 3 m (10 ft); 1 saat dayanımlı bağımsız yangın bariyeriyle 0,9 m (3 ft) değerine indirilebilir (NFPA 855-2020, §4.4.3.3)
- FM DS 5-33 değerleri ayrıca kontrol edilir; NFPA 855-2020 §4.6, bazı kurulumlarda 50 kWh azami gruplar ve gruplar arası en az 0,9 m ister
Konteyner İçi Koruma
- Mekanik havalandırma: gereken yerlerde yanıcı gaz birikimini sınırlar (NFPA 855-2020, §4.9: tasarımla gaz derişimini alt yanıcılık sınırının %25’inde tutmak ya da §4.9.3.1’e göre döşeme alanının her m²’si için en az 5,1 L/sn egzoz)
- Söndürme: karbondioksit ve inert gaz ajanları alevi bastırır ancak termal kaçağı kesecek soğutmayı sağlamaz, kuru kimyasal toz da soğutamaz; tercih edilen ajan sudur (NFPA 855-2020, Ek C.5.1)
- Duman ve gaz algılama: çok kademeli
- Acil enerji kesme: BESS denetleyicisi tüm hücreleri güvenli moda alır
Yangına Müdahale
- İtfaiye konteyneri açmaz, dışarıdan soğutur
- Dış cephe sprinkleri: konteyner cidarının dışarıdan soğutulması
- Yandaki komşu konteyner sprinklerle korunur
- Yeniden alevlenme izlemesi: hasarlı bataryalarda kalan enerji, ilk söndürmeden uzun süre sonra bile yeniden tutuşmaya yol açabilir (NFPA 855-2020, Ek C.1.1; DS 7-112 §1.1.4)
Türkiye’deki Uygulama
- Güneş enerjisi santrallerinde BESS henüz yaygın değil ama artıyor
- Veri merkezlerinde Tier IV projeler için planlanıyor
- Şebeke dengeleme amaçlı pilot projeler var
- Uluslararası sigortacılar BESS portföyünde aktif
Hızlı Kontrol Listesi
- Sahadaki BESS için FM DS 5-33 ve NFPA 855; üretim ve depolama için DS 7-112
- Binaya ve komşu konteynere olan mesafeler doğrulandı
- Mekanik havalandırma ve gaz algılama sağlandı
- Konteyner içi söndürme sistemi seçildi
- Dış cephe sprinkleriyle soğutma planlandı
- Yeniden alevlenme için uzun süreli izleme planı hazır

SprinkCalc — Üç Standartta Yangın Sprinkler Tasarımı
SprinkCalc; NFPA 13, FM Global ve BS EN 12845 için tehlike sınıflandırması, tasarım yoğunluğu ve alanı, K-faktör seçimi, su talebi ve hidrolik hesapları tek iOS uygulamasında toplar ve profesyonel PDF rapor üretir.
SprinkCalc'i App Store'dan indir
MEP Calc — 110+ Mühendislik Hesap Modülü
Sprinkler, yangın pompası ve temiz gazlı söndürme dahil 21 yangın hesabının yanı sıra ısıtma, soğutma, HVAC, sıhhi tesisat, buhar ve doğalgaz için 110+ modül sunan MEP Calc iOS uygulamasını App Store'dan indirebilirsiniz. Tüm mekanik tesisat hesaplarınız tek uygulamada.
MEP Calc'i App Store'dan indirSık Sorulan Sorular
BESS konteynerindeki bir yangında itfaiye konteyneri açabilir mi?
Yalnız son çare olarak. NFPA 855 yaklaşımında konteyner dışarıdan soğutulur ve beklenir. Konteyner açılırsa içeride birikmiş yanıcı gazların (H₂ dahil) tutuşma ve patlama riski ortaya çıkar; DS 7-112 §1.1.5 de birikmiş gazların deflagrasyon yaratabileceğini belirtir.
BESS için bina mesafesi ne kadardır?
NFPA 855-2020 §4.4.3.3, dışarıdaki ESS ile binalar arasında en az 3 m (10 ft) mesafe ister; 1 saat dayanımlı bağımsız yangın bariyeri veya büyük ölçekli yangın deneyi gibi koşullarda bu mesafe 0,9 m’ye (3 ft) indirilebilir. FM DS 5-33 değerleri için güncel veri sayfasına bakılmalıdır.
Türkiye’de kaç BESS projesi var?
Henüz az ama sayı artıyor ve güneş enerjisinin büyümesine paralel ilerliyor. 2025 sonrasında yaygınlaşması bekleniyor; sigortacı gereksinimlerine önceden hazırlanmak önemli.
Novec 1230 ile söndürme BESS için yeterli mi?
Tek başına değil. Söndürme, havalandırma, dış soğutma ve yeniden alevlenme izlemesi birlikte düşünülmelidir. DS 7-112 §1.1.3’e göre bugüne kadar hiçbir test, kapalı modüldeki hücre yangınının aktif söndürmeyle durdurulabildiğini göstermemiştir; gazlı sistem ortamdaki yangını bastırır, dış sprinkler komşu konteynerleri korur.
DS 7-112 sahadaki BESS’e uygulanır mı?
Hayır. DS 7-112 §1.0 enerji depolama sistemlerini kapsam dışı bırakır ve DS 5-33’e yönlendirir. DS 7-112, BESS’e takılacak hücre ve modüllerin üretimi ve depolanması aşamasında geçerlidir.
FM Global Property Loss Prevention Data Sheet 5-33, Lithium-Ion Battery Energy Storage Systems; FM Global Data Sheet 7-112, Lithium-Ion Battery Manufacturing and Storage (Ekim 2024, ara revizyon Nisan 2025) §1.0, §1.1; NFPA 855; IFC §1207.