Aynı palet üç standartta üç farklı isimle anılır. NFPA "Class III" der, EN 12845 "Kategori III" der, FM Global "Class 3" der — ve bunlar birbirinin aynısı değildir. Bu sayfa üç sistemi eşler, ama eşlemenin nerede kırıldığını da gösterir.
Üç sistem, üç mantık
- NFPA 13: İki eksen. Ürünün kendisi (Class I–IV) ve plastik içeriği (Group A/B/C, genleşmiş/genleşmemiş) ayrı sınıflanır.
- EN 12845: Tek eksen. Malzeme faktörü (M1–M4) ile depolama konfigürasyonunun çarpımı tek bir Kategori (I–IV) verir.
- FM Global: Class 1–4 artı plastik grupları; ama tasarım eğrisi doğrudan yığın yüksekliği ve koruma tipine bağlanır.
Yaklaşık eşleme tablosu
| Emtia tanımı | NFPA 13 | EN 12845 | FM Global |
|---|---|---|---|
| Ahşap palette, kartonda yanmaz ürün (metal parça, konserve) | Class I | Kategori I | Class 1 |
| Ahşap kasada yanmaz ürün, sınırlı yanıcı ambalaj | Class II | Kategori I–II | Class 2 |
| Ahşap, kâğıt, doğal lif; plastik içermez | Class III | Kategori II–III | Class 3 |
| Sınırlı miktarda Group A plastik içeren | Class IV | Kategori III | Class 4 |
| Kartonlu, genleşmemiş plastik | Cartoned Unexpanded Group A | Kategori III–IV | Cartoned Unexpanded |
| Açık, genleşmemiş plastik | Exposed Unexpanded Group A | Kategori IV | Uncartoned Unexpanded |
| Açık, genleşmiş plastik (sünger, EPS) | Exposed Expanded Group A | Kategori IV (M4) | Uncartoned Expanded |
| PE/PP depolama kasası (boş veya dolu) | Group A plastik | Kategori IV (koşulsuz) | Uncartoned plastik |
| Boş ahşap palet | Idle pallet kuralları | Ayrı ek kuralları | DS 8-24 |
| Lastik mamul | Group A benzeri, ayrı eğri | Plastik gibi (M3) | Ayrı DS |
Eşleme nerede kırılır?
Birinci kırılma: paleti saymak. EN 12845 depolanan malı ürün + ambalaj + palet olarak bir bütün sayar. Ahşap palet varsayımıyla yapılan hesap, sahada plastik palete geçilince yetersiz kalır. NFPA paleti ayrı bir konu olarak ele alır.
İkinci kırılma: yön. EN 12845'te rulo ürünlerde depolama yönü kategoriyi değiştirir; yatık korige rulo Kategori III, dikey rulo Kategori IV. NFPA'da bu ayrım aynı keskinlikte yoktur.
Üçüncü kırılma: %5 eşiği. EN 12845 kütlece %5 genleşmemiş ve hacimce %5 genleşmiş plastik eşiklerini kullanır. NFPA Group A tanımı farklı bir mantıkla kurulur. Aynı ürün iki standartta iki farklı sınıfa düşebilir.
Kural: eşleme yalnızca ilk yönlendirme içindir. Sınıfı belirledikten sonra hesap seçilen standardın kendi tablosuyla yeniden yapılır. Eşleme tablosundan okuduğunuz yoğunluk-alan değerini doğrudan kullanmak yanlıştır.
Depolama konfigürasyonu: EN 12845'in ikinci ekseni
EN 12845'te malzeme faktörü tek başına yetmez; depolama konfigürasyonu (ST1–ST6) ile birleşir. Serbest blok istif (ST1) ile palet rafı (ST4) aynı emtiada farklı sonuç verir: rafın dikey kanalları bayrak yangını üretirken blok istifte yangın yüzeyden yayılır. Bu yüzden Kategori I bir üründe ST1'de 5,3 m'ye kadar 7,5 mm/dk yeterken ST4'te aynı yoğunlukla ancak 4,7 m'ye çıkılır.
Pratik iş akışı
- Ürünü ambalaj ve palet dahil bütün olarak tanımla.
- Plastik içeriğini kütlece ve hacimce ölç (%5 eşikleri).
- Seçilen standardın kendi sınıflandırma tablosuna gir.
- Depolama konfigürasyonunu ve yığın yüksekliğini ekle.
- Yoğunluk-alan veya sprinkler-basınç kombinasyonunu o standarttan oku.
- Teslim dosyasına bir emtia sınıflandırma çizelgesi koy: ürün, ambalaj, palet, sınıf, gerekçe, seçilen yoğunluk.
Bu son adım sigorta ve denetim sürecinde geri dönüş sayısını en çok azaltan tek sayfadır.
Sık Sorulan Sorular
NFPA Class IV ile EN 12845 Kategori IV aynı mı?
Numaralandırma benzer ama içerik farklı. NFPA ürünü ve plastik içeriğini iki ayrı eksende sınıflar; EN 12845 Kategori malzeme faktörü ile depolama konfigürasyonunun bileşkesidir. Kabaca eşleşir, ama proje bazlı kontrol şarttır.
Palet sınıflandırmaya dahil mi?
EN 12845'te evet: depolanan mal ürün, ambalaj ve palet birlikte değerlendirilir. Ahşap palet varsayımıyla yapılan hesap plastik palete geçilince yetersiz kalır.
PE/PP plastik kasalar hangi sınıfa girer?
EN 12845'te içeriğinden bağımsız olarak Kategori IV. ESFR veya raf içi koruma genellikle zorunludur.
Eşleme tablosundaki yoğunluğu doğrudan kullanabilir miyim?
Hayır. Eşleme yalnızca ilk yönlendirme içindir. Sınıf belirlendikten sonra hesap seçilen standardın kendi tablosuyla yeniden yapılmalıdır.
SprinkCalc — Üç Standartta Yangın Sprinkler Tasarımı
SprinkCalc; NFPA 13, FM Global ve BS EN 12845 için tehlike sınıflandırması, tasarım yoğunluğu ve alanı, K-faktör seçimi, su talebi ve hidrolik hesapları tek iOS uygulamasında toplar ve profesyonel PDF rapor üretir.
SprinkCalc'i App Store'dan indir
MEP Calc — 86+ Mühendislik Hesap Modülü
MEP Calc tek iOS uygulamasında 86+ mühendislik modülü sunar: 21 yangın hesabının yanı sıra ısıtma, soğutma, HVAC, sıhhi tesisat, buhar ve doğalgaz.
MEP Calc'i App Store'dan indirFM Global Property Loss Prevention Data Sheet 8-1 ve 8-9. NFPA 13 (2025) depolama bölümleri ve emtia sınıflandırması. BS EN 12845:2015+A1:2019 malzeme faktörü ve ürün kategorisi ekleri. Eşleme yaklaşıktır; tasarım her zaman seçilen standardın kendi tablosuyla yapılır.