NFPA 13-2025 Tablo 19.2.3.1.1'e göre Ekstra Tehlike Grup 2 (EH2) için tasarım yoğunluğu 0,40 gpm/ft² @ 2.500 ft² (16,3 mm/dk @ 230 m²) olarak verilir; sprinklersiz yanıcı gizli hacimlere komşu bölümlerde 0,38 gpm/ft² @ 3.000 ft² (15,5 mm/dk @ 280 m²) uygulanır. Hortum payı 500 gpm (1.900 L/dk), su kaynağı süresi 90 veya 120 dakikadır (Tablo 19.2.3.1.2).
Tanım
Ekstra Tehlike Grup 2, orta ile önemli miktarda yanıcı veya parlayıcı sıvının bulunduğu ya da yanıcı malzemenin büyük ölçüde sprinkler suyundan gizlendiği (shielding) alanlar içindir. Sıvı yangınının yayılma hızı ve suyun yanan yüzeye ulaşmasının zorluğu, NFPA 13'ün genel tehlike sınıfları içinde en yüksek yoğunluğu gerektirir.
Tasarım parametreleri
| Parametre | ABD birimi | SI |
|---|---|---|
| Yoğunluk (standart tasarım) | 0,40 gpm/ft² | 16,3 mm/dk |
| Tasarım alanı (standart) | 2.500 ft² | 230 m² |
| Yoğunluk (gizli hacim kuralı, 19.2.3.1.5) | 0,38 gpm/ft² | 15,5 mm/dk |
| Tasarım alanı (gizli hacim kuralı) | 3.000 ft² | 280 m² |
| Teorik sprinkler debisi (standart / gizli hacim) | 1.000 / 1.140 gpm | 3.749 / 4.340 L/dk |
| Hortum payı (iç + dış toplam) | 500 gpm | 1.900 L/dk |
| İç hortum payı (toplamın içinde) | 0, 50 veya 100 gpm | 0, 190 veya 380 L/dk |
| Su kaynağı süresi | 90 veya 120 dk | 90 veya 120 dk |
| Sprinkler başına en fazla alan (standart sprey, Tablo 10.2.4.2.1(c)) | 100 ft² | 9 m² |
| Sprinklerler arası en fazla mesafe | 12 ft | 3,7 m |
Teorik debi yalnız yoğunluk × alan çarpımıdır. Gerçek sistem debisi hidrolik dengesizlik ve minimum sprinkler basıncı (7 psi (0,5 bar), 28.2.4.11.1) nedeniyle daha yüksek çıkar. Koruma alanı ve aralık değerleri standart sprey sprinkler içindir; bu değer hidrolik hesaplı ve yoğunluğu 0,25 gpm/ft² ve üzeri sistemler içindir; boru çizelgesi yöntemiyle tasarlanan sistemlerde sınır 90 ft²'dir.
Tipik kullanımlar
- Parlayıcı sıvı püskürtme (boya kabinleri ve benzeri)
- Akışlı kaplama (flow coating)
- Vernik ve boyaya daldırma
- Solvent ile temizleme
- Açık yağ banyosunda su verme
- Asfalt emdirme
- Plastik üretimi
- İç kaplaması yanıcı prefabrik/modüler yapı montajı
- İki aracın üst üste park edildiği, yalnız tavan korumalı araç istifleme ve araç asansörü sistemleri
- Dizel yangın pompası daireleri ile pompa sürücüsü ve yakıt tankı bulunan odalar
Tasarım alanı nasıl belirlenir?
NFPA 13-2025'te eski baskılardaki yoğunluk/alan eğrisi yoktur. Tablo 19.2.3.1.1 her sınıf için tek bir tasarım noktası verir: EH2 için 16,3 mm/dk @ 230 m². İkinci sütundaki 15,5 mm/dk @ 280 m² değeri, yalnız sprinklersiz yanıcı gizli hacim bulunan binalarda bu hacme komşu sistem veya sistem bölümlerine uygulanır (19.2.3.1.5); 19.2.3.1.5.2'de sayılan gizli hacimler bu kuralın dışındadır. 230 m²'den küçük bir operasyon alanı kullanılsa bile 230 m² için verilen yoğunluk uygulanır (19.2.3.1.4). Yoğunluk, hidrolik olarak en elverişsiz alanın tamamında sağlanmalıdır.
Kuru borulu ve çift kilitli ön tepkili sistemlerde operasyon alanı, yoğunluk değiştirilmeden %30 büyütülür (19.2.3.2.6). Eğimi 2/12'yi aşan tavanlarda da çoğu durumda alan %30 artırılır (19.2.3.2.4). Birden fazla düzeltme gerekiyorsa etkiler Tablo 19.2.3.1.1'deki ilk alan üzerinden çarpılarak birleştirilir; gizli hacim kuralı en son uygulanır (19.2.3.2.8).
Tavan yüksekliği 30 ft'i (9,1 m) aşmayan ekstra tehlike alanlarında, yüksek sıcaklık dereceli ya da en az K-11.2 (K160) sprinkler kullanılırsa operasyon alanı yoğunluk değiştirilmeden %25 küçültülebilir; alan 2000 ft²'nin (185 m²) altına inemez ve bu indirim yalnız bir kez uygulanır (19.2.3.2.7). Hızlı tepkili sprinklerin ekstra tehlikede kullanılmasına izin verilmez (19.2.3.2.2.2), bu yüzden hızlı tepkili alan indirimi de yoktur. Tavan 30 ft'i (9,1 m) aşıyorsa en az 0,45 gpm/ft² (18,3 mm/dk) yoğunluk kullanılır (19.2.3.2.5.2(D)).
Önemli miktarda yanıcı veya parlayıcı sıvı bulunan mahaller EH2 kriterleriyle korunur (4.3.4.2); yanıcı sıvıların korunmasında ayrıca NFPA 30 uygulanır ve gereksinimler farklıysa atıf yapılan standart önceliklidir (27.1.3, 27.2).
İç hortum payı (0, 50 veya 100 gpm) yukarıdaki toplamın içindedir. Süre aralığındaki düşük değer, akış alarm ve izleme cihazları elektriksel olarak izleniyor ve bu izleme onaylı, sürekli insanlı bir noktada yapılıyorsa kabul edilir (19.2.3.1.3).
EN 12845 ile karşılaştırma
EN 12845'te en yakın karşılık HHP2 (10,0 mm/dk) veya HHP3 (12,5 mm/dk) sınıflarıdır; ikisi de ıslak veya ön tepkili sistemde 260 m² (kuru veya alternatif sistemde 325 m²) ve 90 dakika kullanır. NFPA EH2 için Tablo 19.2.3.1.1'deki değer 16,3 mm/dk @ 230 m²'dir. EN 12845 Tablo 3'te HHP4 için özel inceleme gerekir ve deluge sistemleri standardın kapsamı dışındadır; NFPA 13 ise yanıcı sıvıların sprinkler korumasında NFPA 13 ile birlikte NFPA 30'un uygulanmasını ister (27.2).
Sınıf, alanın gerçek kullanımından gelir. Proje adı veya ruhsattaki kullanım tanımı tek başına yeterli değildir; içerik, istif yüksekliği ve yanıcı sıvı durumu yerinde görülerek sınıf yazılı gerekçeyle belirlenir. Hızlı bir ön seçim için NFPA 13 tehlike sınıfı bulucu kullanılabilir.
Kontrol listesi
- Alanın faaliyeti ve içerik türü yazılı olarak tanımlandı mı?
- İstif yüksekliği sınıf tanımındaki sınırın altında mı; değilse depolama kriterleri kontrol edildi mi?
- Sistem tipi (ıslak/kuru/ön tepkili) alan düzeltmesine yansıtıldı mı?
- Hortum payı ve su kaynağı süresi su deposu hacmine eklendi mi?
- Aynı binada farklı sınıftaki bölümler ayrı ayrı hesaplandı mı?
Sık Sorulan Sorular
NFPA 13 EH2 için minimum su ihtiyacı ne kadar?
Teorik olarak standart tasarım noktasında 1.000 gpm (Tablo 19.2.3.1.1'in SI değerleriyle 3.749 L/dk) sprinkler debisine 500 gpm (1.900 L/dk) hortum payı eklenir ve 90 veya 120 dakika ile çarpılır. Gerçek değer hidrolik hesapla belirlenir ve genellikle daha yüksektir; hacim için yangın suyu deposu hesaplayıcısı kullanılabilir.
Boya kabini EH2 midir?
Parlayıcı sıvı püskürtülen alanlar EH2'ye örnek olarak verilir. Kabinin kendisi ve kanalları için ayrıca püskürtme uygulamalarına özgü standart gereksinimleri de uygulanır.
EH2 yanıcı sıvı deposu için kullanılabilir mi?
EH2, önemli miktarda yanıcı veya parlayıcı sıvı bulunan mahalleri kapsar (NFPA 13, 4.3.4.2); yanıcı sıvıların korunmasında ayrıca NFPA 30 uygulanır ve gereksinimler farklıysa atıf yapılan standart önceliklidir (27.1.3, 27.2).

SprinkCalc — Üç Standartta Yangın Sprinkler Tasarımı
SprinkCalc; NFPA 13, FM Global ve BS EN 12845 için tehlike sınıflandırması, tasarım yoğunluğu ve alanı, K-faktör seçimi, su talebi ve hidrolik hesapları tek iOS uygulamasında toplar ve profesyonel PDF rapor üretir.
SprinkCalc'i App Store'dan indir
MEP Calc — 110+ Mühendislik Hesap Modülü
MEP Calc tek iOS uygulamasında 110+ mühendislik modülü sunar: 21 yangın hesabının yanı sıra ısıtma, soğutma, HVAC, sıhhi tesisat, buhar ve doğalgaz.
MEP Calc'i App Store'dan indirNFPA 13, Standard for the Installation of Sprinkler Systems (2025 baskısı): 4.3, Tablo 10.2.4.2.1, 19.2.3, A.4.3 · TS EN 12845+A2:2026. Değerler bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı olan standardın yürürlükteki baskısı ve yetkili makamın kararıdır.