Bu yazı, EN 12845-2:2024'ün gerçek tasarım tablolarına (Tablo 7–21) dayanarak tavan yüksekliğine göre — 7,6 m · 9,1–10,7 m · 12,2 m ve 12,2 m üstü — proses (FH) ve depolama (HHS1–HHS5) için onlarca ESFR ve CMSA örnek çözümü verir. Her satırda K-faktör, sprinkler sayısı, minimum işletme basıncı ve standart tablo referansı yer alır. Değerler bilgilendirme amaçlıdır; nihai tasarımda standardın tam metni esastır.

✅ Kritik ayrım — yasak DEPOLAMADA değil, depolama-DIŞI proseste: ESFR ve CMSA zaten yüksek tehlike DEPOLAMA (HHS) için geliştirilmiştir; bu yazıdaki tabloların tamamı depoyu korumak içindir. Yasak yalnızca depolama-dışı yüksek tehlike PROSES (FH3, FH4, FH5) mahallerindedir. Referans: EN 12845-2:2024 Madde 6.2, başlığı "Protection of non-storage occupancies with ESFR and CMSA" — "ESFR and CMSA protection shall not be applied for FH3 to FH5 occupancies." Sınıf dönüşümü Tablo A.1 (Annex A): LH→FH1, OH1/OH2→FH2, OH3/OH4→FH3, HHP1/HHP2→FH4, HHP3→FH5. Detay: ESFR/CMSA Yasakları yazısı.

Genel Kurallar (Tüm Tablolar İçin)

1. Depolama-Dışı Proses (FH) — CMDA Zorunlu

FH3–FH5'te ESFR/CMSA yasak; yalnız CMDA (yoğunluk/alan, EN 12845-1) kullanılır. FH1/FH2'de ESFR/CMSA kullanılacaksa depolama kategorisinden bağımsız HHS1–HHS3 esasına göre (aşağıdaki depolama tabloları) tasarlanır. Proses CMDA kriterleri:

Sınıf (→FH)YoğunlukOp. Alanı Islak (m²)Op. Alanı Kuru (m²)KonseptReferans
LH (→FH1)2,25 mm/dk84 (ıslak)—CMDA — geleneksel sprayEN 12845-1
OH1 (→FH2)5,0 mm/dk72 (ıslak)90 (kuru)CMDAEN 12845-1
OH2 (→FH2)5,0 mm/dk144180CMDAEN 12845-1
OH3 (→FH3)5,0 mm/dk216270CMDA (ESFR/CMSA YASAK)EN 12845-1 · EN 12845-2 Md.6.2
OH4 (→FH3)5,0 mm/dk360kuru yok (HHP1'e geç)CMDA (ESFR/CMSA YASAK)EN 12845-1 · Md.6.2
HHP1 (→FH4)7,5 mm/dk260325CMDA (ESFR/CMSA YASAK)EN 12845-1 · Md.6.2
HHP2 (→FH4)10,0 mm/dk260325CMDA (ESFR/CMSA YASAK)EN 12845-1 · Md.6.2
HHP3 (→FH5)12,5 mm/dk260325CMDA (ESFR/CMSA YASAK)EN 12845-1 · Md.6.2
HHP4Deluge (baskın)proje bazlı—Açık nozul / özel mühendislikEN 12845-1

2. Depolama (HHS) — ~7,6 m Tavan (≈6,1 m İstif)

ESFR seçenekleri

EmtiaKonseptK-faktör & YönSprinklerMin. Basınç (bar)Referans
HHS1–3ESFR tavan-onlyK200 sarkık123,4Tablo 7
HHS1–3ESFR tavan-onlyK240 sarkık122,4Tablo 7
HHS1–3ESFR tavan-onlyK320 sarkık121,7Tablo 7
HHS1–3ESFR tavan-onlyK360 sarkık121,0Tablo 7
HHS1–3ESFR tavan-onlyK200 dik123,4Tablo 7
HHS1–3ESFR tavan-onlyK240 dik122,4Tablo 7
HHS1–3ESFR özel (az sprinkler)K200 sarkık92,4Tablo 10
HHS1–3ESFR özelK240 sarkık91,7Tablo 10
HHS1–3ESFR özelK320 sarkık91,4Tablo 10
HHS1–3ESFR özelK360 sarkık91,4Tablo 10
HHS4ESFR tavan-onlyK200 sarkık123,4Tablo 7
HHS4ESFR tavan-onlyK240 sarkık122,4Tablo 7
HHS4ESFR tavan-onlyK320 sarkık125,2Tablo 7
HHS4ESFR tavan-onlyK360 sarkık124,1Tablo 7
HHS4ESFR özelK320 sarkık101,7Tablo 10
HHS4ESFR özelK360 sarkık101,4Tablo 10
HHS5ESFR özelK200 sarkık125,2Tablo 10
HHS5ESFR özelK360 sarkık91,7Tablo 10

CMSA alternatifleri

EmtiaKonseptK-faktör & YönTesisatSprinklerMin. Basınç (bar)Referans
HHS3CMSA blok (STC1)K240 dikIslak151,5Tablo 16
HHS3CMSA blok (STC1)K280 sarkıkIslak151,1Tablo 16
HHS3CMSA blok (STC1)K360 sarkıkIslak150,7Tablo 16
HHS4CMSA (5,5/7,9 m)K160 dikIslak153,4Tablo 16
HHS4CMSA (6,1/9,1 m)K240 dikIslak151,5Tablo 16
HHS5CMSA (5,5/7,9 m)K160 dikIslak153,4Tablo 16
HHS5CMSA (5,5/7,9 m)K240 dikIslak151,5Tablo 16
HHS≤4 (STC1/2)CMSA kuru — özelK160 dikKuru (60 sn)203,5Tablo 21

3. Depolama (HHS) — ~9,1–10,7 m Tavan

ESFR seçenekleri

EmtiaKonseptK-faktör & YönSprinklerMin. Basınç (bar)Referans
HHS1–3 (9,1 m)ESFR tavan-onlyK200 sarkık123,4Tablo 7
HHS1–3 (9,1 m)ESFR tavan-onlyK360 sarkık121,0Tablo 7
HHS1–3 (9,1 m)ESFR özelK200 sarkık123,5Tablo 10
HHS1–3 (9,1 m)ESFR özelK320 sarkık91,4Tablo 10
HHS1–3 (10,7 m)ESFR tavan-onlyK200 sarkık125,2Tablo 7
HHS1–3 (10,7 m)ESFR tavan-onlyK240 sarkık123,6Tablo 7
HHS1–3 (10,7 m)ESFR tavan-onlyK320 sarkık122,4Tablo 7
HHS1–3 (10,7 m)ESFR tavan-onlyK360 sarkık121,4Tablo 7
HHS1–3 (10,7 m)ESFR özelK320 sarkık122,0Tablo 10
HHS1–3 (10,7 m)ESFR özelK360 sarkık121,6Tablo 10
HHS4 (9,1 m)ESFR tavan-onlyK320 sarkık125,2Tablo 7
HHS4 (9,1 m)ESFR özelK320 sarkık103,5Tablo 10
HHS5 (9,1 m)ESFR tavan-onlyK360 sarkık122,0Tablo 7
HHS5 (9,1 m)ESFR özelK360 sarkık122,8Tablo 10

CMSA alternatifleri (blok STC1 + raf STC4)

EmtiaKonseptK-faktör & YönTesisatSprinklerMin. Basınç (bar)Referans
HHS1/2 (7,6/9,1)CMSA blok (STC1)K280 sarkıkIslak151,1Tablo 15
HHS1/2 (7,6/9,1)CMSA blok (STC1)K360 sarkıkIslak150,7Tablo 15
HHS1/2 (7,6/9,1)CMSA blok (STC1)K360 dikIslak121,4Tablo 15
HHS1/2 (7,6/10,7)CMSA blokK160 dikIslak151,7Tablo 15
HHS1/2 (7,6/10,7)CMSA blokK160 dikKuru251,7Tablo 15
HHS1/2 (7,6/10,7)CMSA blokK240 dikIslak151,0Tablo 15
HHS1/2 (9,1/10,7)CMSA blokK280 sarkıkIslak151,7Tablo 15
HHS1/2 raf (6,1/9,1)CMSA raf (STC4)K280 sarkıkIslak151,1Tablo 17
HHS1/2 raf (6,1/9,1)CMSA raf (STC4)K360 sarkıkIslak150,7Tablo 17
HHS3 (7,6/9,1)CMSA raf (STC4)K280 sarkıkIslak151,1Tablo 19
HHS3 (7,6/9,1)CMSA raf (STC4)K360 sarkıkIslak150,7Tablo 19

4. Depolama (HHS) — ~12,2 m Tavan

ESFR seçenekleri

EmtiaKonseptK-faktör & YönSprinklerMin. Basınç (bar)Referans
HHS1–3ESFR tavan-onlyK240 sarkık123,6Tablo 7
HHS1–3ESFR tavan-onlyK320 sarkık122,8Tablo 7
HHS1–3ESFR tavan-onlyK360 sarkık121,7Tablo 7
HHS1–3ESFR özelK200 sarkık125,2Tablo 10
HHS1–3ESFR özelK240 sarkık123,6Tablo 10
HHS1–3ESFR özelK320 sarkık93,5Tablo 10
HHS1–3ESFR özelK360 sarkık92,8Tablo 10
HHS4ESFR tavan-onlyK320 sarkık125,2Tablo 7
HHS4ESFR tavan-onlyK360 sarkık124,1Tablo 7
HHS4ESFR özelK360 sarkık124,1Tablo 10
HHS5ESFR tavan-onlyK360 sarkık124,1Tablo 7
HHS5ESFR özelK360 sarkık205,2Tablo 10

CMSA alternatifleri

EmtiaKonseptK-faktör & YönTesisatSprinklerMin. Basınç (bar)Referans
HHS1/2 (7,6/12,2)CMSA blok (STC1)K360 sarkıkIslak151,6Tablo 15
HHS1/2 (10,7/12,2)CMSA blok (STC1)K280 sarkıkIslak152,1Tablo 15
HHS1/2 (10,7/12,2)CMSA blok (STC1)K360 sarkıkIslak151,6Tablo 15
HHS1/2 (10,7/12,2)CMSA blokK360 dikKuru (25 sn)241,0Tablo 15
HHS1/2 raf (10,7/12,2)CMSA raf (STC4)K280 sarkıkIslak152,1Tablo 18
HHS1/2 raf (10,7/12,2)CMSA raf (STC4)K360 sarkıkIslak151,6Tablo 18
HHS1/2 raf (10,7/12,2)CMSA raf (STC4)K360 dikKuru (25 sn)241,0Tablo 18
HHS3 (10,7/12,2)CMSA raf (STC4)K360 sarkıkIslak151,6Tablo 19
HHS1/2 (10,7/12,2)CMSA kuru — özelK360 dikKuru (20 sn)123,5Tablo 21
HHS1/2 (10,7/12,2)CMSA kuru — özelK160 dikKuru (30 sn)363,8Tablo 21

5. Depolama (HHS) — 12,2 m Üstü (13,7 · 15,2 · 16,8 m)

Bu yüksekliklerde yalnız sarkık ESFR (K400/K480) ve kuru CMSA (K480) devreye girer; koridor genişliği ve deflektör mesafesi kritik sınırlayıcıdır.

Sınıf & TavanKonseptK-faktör & YönSprinklerMin. Basınç (bar)Referans
HHS1–3 (13,7 m)ESFR tavan-onlyK320 sarkık122,8Tablo 7
HHS1–3 (13,7 m)ESFR tavan-onlyK360 sarkık122,8Tablo 7
HHS1–3 (15,2 m)ESFR tavan-onlyK400 sarkık (aisle 1,8 m)122,8Tablo 7
HHS1–3 (15,2 m)ESFR tavan-onlyK480 sarkık (aisle 1,8 m)123,8Tablo 7
HHS1–3 (16,8 m)ESFR tavan-onlyK400 sarkık (aisle 2,4 m)125,5Tablo 7
HHS1–3 (16,8 m)ESFR tavan-onlyK480 sarkık (aisle 1,8 m)123,8Tablo 7
HHS1–3 (15,2 m)ESFR özel (325 mm)K320 sarkık104,3Tablo 11
HHS1–3 (15,2 m)ESFR özel (325 mm)K360 sarkık103,5Tablo 11
HHS1–3 (15,2 m)ESFR özel (425 mm)K480 sarkık93,8Tablo 11
HHS1–3 (16,8 m)ESFR özel (325 mm/2,4 m)K400 sarkık95,5Tablo 11
HHS1/2 (12,2/13,7)CMSA kuru — özelK360 veya K480 dik12 (kuru, 20 sn)3,5Tablo 21
HHS1/2 (13,7/15,2)CMSA kuru — özelK480 dik (aisle 2,4 m)15 (kuru, 20 sn)3,5Tablo 21
HHS1/2 (15,2/16,8)CMSA kuru — özelK480 dik (aisle 2,4 m)16 (kuru, 20 sn)3,5Tablo 21
HHS1/2 raf (13,7/15,2)CMSA raf (STC4)K480 dik (aisle 2,4 m)15 (kuru, 20 sn)3,4Tablo 18
HHS1/2 raf (15,2/16,7)CMSA raf (STC4)K480 dik (aisle 2,4 m)16 (kuru, 20 sn)3,4Tablo 18

6. Özel Emtialar: Kauçuk Lastik ve Rulo Kağıt

EmtiaKonseptK-faktör & YönSprinklerMin. Basınç (bar)Referans
Kauçuk lastik (STC3/4, ≤7,6 m istif, 9,1 m tavan)ESFRK320 sarkık121,7Tablo 8
Kauçuk lastik (≤7,6 m, 10,7 m tavan)ESFRK360 sarkık121,7Tablo 8
Kauçuk lastik (≤7,6 m, 12,2 m tavan)ESFRK360 sarkık122,8Tablo 8
Rulo kağıt ağır/orta (7,6/9,1 m)ESFRK360 sarkık121,0Tablo 9
Rulo kağıt ağır (9,1/10,7 m)ESFRK360 sarkık121,7Tablo 9
Rulo kağıt ağır (9,1/13,7 m)ESFRK320/K360 sarkık123,4Tablo 9
Hafif rulo kağıt (7,6/9,1 m)ESFRK200 sarkık163,4Tablo 9
Hafif rulo kağıt (7,6, 12,2 m)ESFRK200 sarkık255,2Tablo 9

7. Tavan + Raf-Arası (In-Rack) Kombine Tasarım

Tavan-only sınırı aşıldığında raf-arası eklenir. Raf-arası hidrolik en uzak 8 başlıktan min. 230 L/dk'ya göre; su kaynağı min. 60 dk (Md. 6.6.2). Tavan tarafı:

EmtiaKonseptK-faktör & YönSprinklerMin. Basınç (bar)Referans
HHS3 tavanESFR tavan + raf-arasıK200 sarkık125,2Tablo 12
HHS3 tavanESFR tavan + raf-arasıK240 sarkık123,6Tablo 12
HHS3 tavanESFR tavan + raf-arasıK320 sarkık122,8Tablo 12
HHS4 tavanESFR tavan + raf-arasıK360 sarkık124,1Tablo 12
📌 Referans maddeleri özeti: Md. 6.2 (FH3–FH5 yasağı, non-storage) · Md. 6.5 (ısıtılmamış/dry pendent ESFR) · Md. 6.6.1 & Tablo 7 (ESFR tavan-only) · Tablo 8 (kauçuk lastik) · Tablo 9 (rulo kağıt) · Tablo 10–11 (ESFR özel, az sprinkler) · Md. 6.6.2 & Tablo 12 (tavan+raf-arası) · Md. 6.7 & Tablo 15–19 (CMSA blok/raf) · Tablo 21 (CMSA kuru özel) · Tablo A.1 (sınıf dönüşümü).

Sık Sorulan Sorular

EN 12845-2'ye göre ESFR yüksek tehlike depolamada yasak mı?

Hayır — tam tersi. ESFR ve CMSA zaten yüksek tehlike depolama (HHS1–HHS5) için geliştirilmiştir ve EN 12845-2 bu sınıfları ESFR/CMSA ile korur. Yasak, Madde 6.2 uyarınca depolama-DIŞI yüksek tehlike PROSES/mahaller (FH3, FH4, FH5) içindir. Maddenin başlığı da 'Protection of non-storage occupancies' (depolama-dışı mahaller) şeklindedir. Depolamayı ESFR/CMSA ile korursunuz; üretim/proses mahallini (FH3–FH5) koruyamazsınız — orada CMDA veya deluge gerekir.

7,6 m tavanlı bir depoda HHS1–3 için hangi ESFR seçeneklerim var?

Tablo 7 ceiling-only'de 12 sprinkler ile: K200 @3,4 bar, K240 @2,4 bar, K320 @1,7 bar veya K360 @1,0 bar (sarkık); upright K200 @3,4 / K240 @2,4 bar. Tablo 10 'özel gereksinimli' tasarımla sprinkler sayısını 9'a düşürebilirsiniz: K200 9@2,4 · K240 9@1,7 · K320 9@1,4 · K360 9@1,4 bar. Az sprinkler, daha küçük pompa ve su deposu demektir.

12,2 m tavanlı depoda hangi tasarımlar geçerli?

HHS1–3 için ESFR tavan-only: K240 12@3,6 · K320 12@2,8 · K360 12@1,7 bar (Tablo 7). Özel tasarımla K320 9@3,5 · K360 9@2,8 bar (Tablo 10). CMSA tarafında ıslak K360 sarkık 15@1,6 bar veya kuru K360 dik 24@1,0 bar (25 sn su teslimi) mümkündür (Tablo 15/18). HHS4/5 için basınçlar yükselir (ör. K360 12@4,1 bar).

12,2 m üstü (13,7–16,8 m) çok yüksek depolar nasıl korunur?

ESFR tavan-only ile: 13,7 m'de K320/K360 12@2,8 bar; 15,2 m'de K400 12@2,8 veya K480 12@3,8 bar (min. 1,8 m koridor); 16,8 m'de K400 12@5,5 (2,4 m koridor) veya K480 12@3,8 bar (Tablo 7). Alternatif: Tablo 11 özel tasarımla 9–10 sprinklere düşürme, ya da Tablo 18/21 CMSA kuru sistemlerle K480 dik 15–16 sprinkler @3,4–3,5 bar (20 sn su teslimi).

ESFR ıslak, CMSA hem ıslak hem kuru — bu seçimi nasıl yaparım?

ESFR yalnız ıslak borulu tesisatta kullanılır (dry pendent ESFR bile ıslak sistem sayılır). Donma riski olan ısıtılmamış depoda kuru sisteme ihtiyaç varsa CMSA'ya geçersiniz; kuru CMSA'da su teslim süresi (ilk 4 başlıkta 40 sn, özel tasarımlarda 20–30 sn) ve artan sprinkler sayısı devreye girer. Ayrıca kuru CMSA başlıkları 141 °C nominal sıcaklıkta ve terminal ağaç (tree) borulamada kullanılır; gridli/looplu sistem yasaktır (Md. 6.7.2).

Su kaynağı süresi ve çatı eğimi sınırı nedir?

ESFR/CMSA'da su kaynağı süresi genelde minimum 90 dakikadır; tavan + raf-arası kombine tasarımlarda 60 dakikaya inebilir, bazı özel CMSA kuru tasarımlarda 120 dakika istenir (Tablo 21). Maksimum çatı/tavan eğimi 10°'dir; aşılırsa asma tavan, raf-arası sprinkler kombinasyonu veya CMDA'ya geçiş gerekir. Ayrıca ESFR/CMSA tablolarında interpolasyon/ekstrapolasyon yasaktır — ara değerler bir üst güvenli satıra yuvarlanır.

Raf-arası (in-rack) sprinkler ne zaman gerekir?

Tavan-only ESFR belirli emtia/yükseklik sınırını aştığında raf-arası sprinkler eklenir. Örneğin 13,7 m'ye kadar açık-çerçeve raflarda HHS4'e kadar emtia, K200+ sarkık tavan ESFR'ye ek olarak longitudinal flue'da tek kat raf-arası ıslak sprinkler ile korunur; raf-arası hidrolik en uzak 8 başlıktan min. 230 L/dk debiye göre hesaplanır ve su kaynağı min. 60 dakikadır (Md. 6.6.2, Tablo 12).

MEP Calc — 86+ Mühendislik Hesap Modülü

Sprinkler K-faktörü, tasarım debisi ve hidrolik hesap dahil 21 yangın hesabının yanı sıra ısıtma, soğutma, HVAC için 86+ modül sunan MEP Calc iOS uygulamasını App Store'dan indirebilirsiniz.

MEP Calc'i App Store'dan indir