Bu kılavuz, TS EN 12845 (2015+A2:2026) ve EN 12845-2:2024'e göre üç söndürme konseptinin — CMDA, ESFR ve CMSA — tüm tehlike sınıflarındaki hidrolik tasarım ve yerleşim parametrelerini tek yerde topluyor. Değerler metrik; tabloları sahada doğrudan referans olarak kullanabilirsin.
1. Tehlike Sınıfları: LH, OH ve HH
EN 12845 Madde 6 tesisleri üç ana sınıfa böler: Light Hazard (LH), Ordinary Hazard (OH) ve High Hazard (HH). OH dört alt gruba (OH1–OH4), HH ise HHP (proses) ve HHS (depolama) kollarına ve her kol kendi içinde dört alt kategoriye ayrılır; tehlike sınıfları LH, OH ve HH yazısında bu 13 kombinasyonun seçim mantığı ele alınıyor.
LH düşük yangın yükü, düşük yanıcılık ve hiçbir bölmesi 126 m²'yi geçmeyen yangın kompartmanları için tanımlıdır; bu eşik aşılırsa tasarım otomatik olarak OH1'e çıkar ve LH tasarımının 2,25 mm/dk ve 84 m² sınırı devre dışı kalır. OH tarafında dört grubun yoğunluğu aynı kalır, değişen operasyon alanıdır; ayrıntısı OH-1'den OH-4'e tasarım yazısında. Proses tarafı için HHP-1…HHP-4 tasarım kriterleri, tesis tipinden sınıfa gitmek içinse Annex A tipik tesis sınıflandırması başlangıç noktasıdır. Türkiye'deki bina tipleriyle eşleştirme Tehlike Sınıfları ve Bina Tipleri yazısında.
2. Tasarım Yoğunluğu ve Operasyon (Etkin) Alanı
Tasarım yoğunluğu, birim alana dakikada düşmesi gereken minimum su miktarıdır; mm/dk birimi L/dk/m² ile bire bir eşittir, çünkü 1 m²'ye yayılan 1 mm su 1 litre eder. Operasyon alanı ise "aynı anda kaç sprinkler açılır" varsayımının alan karşılığıdır; binanın fiziksel büyüklüğü değil, hesaba katılan en elverişsiz bölgedir. İkisinin birlikte nasıl okunduğu tasarım yoğunluğu ve operasyon alanı yazısında anlatılıyor.
Alanın şekli de serbest değildir: yaş sistemde dikdörtgen ve sprinkler dizisine simetrik, kuru/alternatif sistemde kareye yakın olmalıdır ve range borularına paralel uzun kenar L, alanın karekökünün 1,2 katından küçük olamaz. Bu geometri kuralının pompa basıncını nasıl döndürdüğü operasyon alanı şekli ve konumu yazısında sayısal örneklerle veriliyor. Çapların tablodan mı yoksa tam hidrolik hesaptan mı geleceği ayrı bir karardır; ara seviye (in-rack) HHS sprinkleri bulunan düzenlerde ve gridded/looped şebekelerde tam hesap zorunludur — karşılaştırma pre-calculated ve fully calculated yöntem yazısında.
3. CMDA, CMSA ve ESFR: Üç Söndürme Konsepti
- CMDA (Yoğunluk/Alan): Yangını kontrol altında tutar; tasarım yoğunluğu (mm/dk) × operasyon alanı (m²). LH/OH/HHP'de.
- ESFR (Erken Baskılamalı): Tavandan erken baskılama; k-faktör + sprinkler sayısı + min. işletme basıncı. Yalnız ıslak.
- CMSA (Özel Uygulama): Büyük damlacıkla kontrol; aktif başlık sayısı + min. uç basıncı. Islak veya kuru.
CMDA klasik EN 12845-1 yaklaşımıdır; CMSA ve ESFR ise ayrı bir belgeye, EN 12845-2:2024'e taşınmıştır. Üç modun hedef, K-faktör bandı, RTI ve aktivasyon sayısı bakımından farkları ile yığın yüksekliğine göre mod seçimi CMDA, CMSA ve ESFR üç mod karşılaştırmasında karar matrisi hâlinde duruyor.
ESFR'in ayırt edici tarafı hızlı tepki (düşük RTI), büyük damla ve yüksek işletme basıncıyla yangın çekirdeğini söndürmesidir; kavram ve K-faktör tarafı ESFR kavramı, K-faktör ve suppression yazısında. Tavan eğimi, skylight veya engel koşulları ESFR'e izin vermiyorsa CMSA pratikte tek modern alternatiftir; ürün-spesifik sertifikasyon mantığı CMSA (Control Mode Specific Application) yazısında açıklanıyor. Kriter tablolarının uzun hâli için ESFR tasarım kriterleri detayı ve CMSA tasarım kriterleri detayı.
4. CMDA Tasarım Kriterleri (LH · OH · HHP)
| Tehlike Sınıfı | Yoğunluk (mm/dk) | Operasyon Alanı — Islak (m²) | Operasyon Alanı — Kuru (m²) |
|---|---|---|---|
| LH | 2,25 | 84 | İzin yok (OH1 seçilmeli) |
| OH1 | 5,00 | 72 | 90 |
| OH2 | 5,00 | 144 | 180 |
| OH3 | 5,00 | 216 | 270 |
| OH4 | 5,00 | 360 | İzin yok (HHP1 seçilmeli) |
| HHP1 | 7,50 | 260 | 325 |
| HHP2 | 10,00 | 260 | 325 |
| HHP3 | 12,50 | 260 | 325 |
| HHP4 | Deluge (baskın) | Özel mühendislik | Deluge (baskın) |
5. ESFR Tasarım Kriterleri (yalnız ıslak, tavan ≤16,8 m)
ESFR başlıkları hızlı tepkili (68–74 °C); HHS5'te ara sıcaklık (79–107 °C) tercih edilir. EN 12845-1 tarafındaki bilgilendirici karşılığı Annex P. Tavan yüksekliğine göre K200–K480 için minimum işletme basıncı ve hesap sprinkler sayıları:
| Ürün Sınıfı | Maks. Çatı (m) | Maks. Depo (m) | K-Faktörü | Tip | Sp. Sayısı | Min. Basınç (bar) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| HHS 1–3 | 9,1 | 7,6 | K240 | Sarkık | 12 | 2,4 |
| HHS 1–3 | 12,2 | 10,7 | K360 | Sarkık | 12 | 1,7 |
| HHS 1–3 | 13,7 | 12,2 | K320 / K360 | Sarkık | 12 | 2,8 |
| HHS 1–3 | 15,2 | 13,7 | K400 | Sarkık | 10 | 2,8 |
| HHS 1–3 | 16,8 | 14,9 | K480 | Sarkık | 9 | 3,8 |
| HHS 4 | 9,1 | 7,6 | K240 | Sarkık | 12 | 2,4 |
| HHS 4 | 12,2 | 10,7 | K360 | Sarkık | 12 | 4,1 |
| HHS 5 | 9,1 | 7,6 | K360 | Sarkık | 12 | 2,0 |
| HHS 5 | 12,2 | 10,7 | K360 | Sarkık | 12 | 4,1 |
| Kauçuk Lastik | 9,1 | 7,6 | K240 / K320 | Sarkık | 12 | 2,4 / 1,7 |
6. CMSA Tasarım Kriterleri (ıslak/kuru — Blok STC1 & Raf STC4)
CMSA'nın EN 12845-1 tarafındaki bilgilendirici karşılığı Annex N. Kuru borulu tesisatta nominal sıcaklık genelde 141 °C; ilk 4 başlık açıldığında su teslim süresi 40 sn'yi (özel durumda 20 sn) aşmamalıdır. Kuruda aktif başlık sayısı artar:
| Sınıf | Düzen | Maks. Çatı (m) | K-Faktörü | Tesisat | Başlık | Min. Basınç (bar) | Koridor (m) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| HHS 1/2 | STC1 (Blok) | 9,1 | K360 Sarkık | Islak | 15 | 0,7 | - |
| HHS 1/2 | STC1 (Blok) | 10,7 | K240 Dik | Kuru | 25 | 1,0 | - |
| HHS 1/2 | STC1 (Blok) | 12,2 | K360 Sarkık | Islak | 15 | 1,6 | - |
| HHS 3 | STC1 (Blok) | 9,1 | K280 Sarkık | Islak | 15 | 1,1 | - |
| HHS 1/2 | STC4 (Raf) | 12,2 | K280 Sarkık | Islak | 15 | 2,1 | 1,2 |
| HHS 1/2 | STC4 (Raf) | 12,2 | K360 Dik | Kuru (25 sn) | 24 | 1,0 | 1,2 |
| HHS 1/2 | STC4 (Raf) | 15,2 | K480 Dik | Kuru (20 sn) | 15 | 3,4 | 2,4 |
| HHS 3 | STC4 (Raf) | 9,1 | K160 Dik | Islak | 15 | 3,4 | 1,2 |
| HHS 4 | STC4 (Raf) | 9,1 | K240 Dik | Islak | 15 | 1,5 | 2,4 |
7. Kurulum, Yerleşim ve Fiziksel Sınırlamalar
7.1 Sprinkler arası mesafe ve koruma alanları
- ESFR: Arası min 2,4 m; max 3,7 m (tavan ≤9,1 m) / 3,1 m (>9,1 m). Başlık başına max 9,3 m², min 6 m². Duvar mesafesi, max başlık mesafesinin %50'sini aşamaz.
- CMSA: Arası min 2,4 m; max 3,7 m (yanıcı engelli tavanda 3,1 m). Max koruma 12 m² (standart çatı) / 9,3 m², min 7,5 m².
- CMDA: Max koruma LH 21 m², OH 12 m², HHP/HHS 9 m². Min mesafe 2 m.
7.2 Tavan/çatı eğimi
ESFR/CMSA'da max eğim 10° (%17,6). Aşılırsa: (1) yangına dayanıklı asma tavan + alt/üst ayrı sprinkler, (2) yalnız rafta in-rack + bariyer, veya (3) tasarımı CMDA'ya çevirme.
7.3 Deflektörün tavana dikey mesafesi
- ESFR Sarkık (K200–K240): 160–325 mm.
- ESFR Sarkık (K320–K480): 160–425 mm.
- CMSA Dik: engelsiz tavanda 100–325 mm; engelli tavanda engelin alt kotunun 25–150 mm altında.
7.4 Tavan hava hızı
Tavan düzeyinde yatay/dikey hava akış hızı 1,5 m/s'yi aşamaz (aksi halde yanlış başlık açılıp hidrolik çökme olur). Aşarsa: algılama tetiğinde fan/damper otomatik kapatma, etkilenen başlığın 3,0 m yarıçapına alev dedektörü, veya ıslak sistemde tasarım alanını %30 artırma.
7.5 Engellerin dağılım desenine etkisi
Genişliği 0,6 m'den fazla düz/katı engellerin (kablo tavası, kanal, kiriş) altına tavan sprinkleriyle aynı özellikte ek başlık konur ve aynı çap boru ile beslenir. Şemsiye deseni korunması için: deflektörün 150 mm altındaki engel, gövdeden en az 700 mm; 300 mm altındaki engel en az 1000 mm yatay mesafede olmalıdır.
8. Depolama ve Raf Koruması
Depolama tarafında tavan kriterlerini tek başına yoğunluk değil, depolama biçimi belirler. Madde 6.3.2 altı konfigürasyon tanımlar: ST1 blok istif, ST2 tek sıra post-pallet, ST3 çok sıra post-pallet, ST4 palet (kiriş) rafı, ST5 1 m'ye kadar dolu/ızgara raf ve ST6 1–6 m arası dolu raf. Tablo 2 her konfigürasyon için maksimum blok alanını ve koridor genişliğini bağlar — OH sınıflarında blok alanı 50 m², HH sınıflarında 150 m² ile sınırlı ve bloklar arası 2,4 m çevre açıklığı zorunlu. Ayrıntılı ayrım ST1–ST6 depolama konfigürasyonu yazısında.
Tavan sprinkleri malın tepesinden 4 m'den fazla yukarıdaysa raf-arası (in-rack) sprinkler zorunlu hâle gelir; yerleşimde longitudinal flue en az 0,15 m, transverse flue en az 0,10 m açık kalmalıdır. Bu ölçüler ve seviye seçimi in-rack sprinkler yerleşimi yazısında, ara seviye mantığı ise HH işgalde ara seviye sprinkler yazısında duruyor. Yükseklik bandına göre HHS yoğunluk seçimi için HHS tasarımı, ürün kategorisi (I–IV) için Annex B malzeme sınıflandırması okunur.
9. Su Kaynakları
Hidrolik talep çıktıktan sonra sıra kaynağın süresine gelir. Madde 8.1.1 minimum süreleri tehlike sınıfına bağlar: LH 30 dk, OH gruplarının tümü 60 dk, HHP ve HHS 90 dk. Buradaki anahtar, kaynağın bu süreyi manuel müdahale olmadan, talebi karşılayan basınç-debi seviyesinde tutabilmesidir; süre, süreklilik ve don koruması su kaynakları: süre, süreklilik ve don koruma yazısında birlikte ele alınıyor.
Kaynağın türü kadar topolojisi de bağlayıcıdır. Madde 9.6 dört yapı tanımlar: tekli (single), yedeklemeli tekli (superior single), ikiz (duplicate) ve kombine kaynak; hangi tehlike sınıfında hangisinin kabul edildiği su kaynağı seçimi yazısında karar tablosu hâlinde. Şehir şebekesinin tek başına kaynak sayılabilmesi için basınç, debi ve sürenin üçünün birden sağlanması ve çekvalfin üst tarafına basınç şalteri konması gerekir — İSKİ/ASKİ yazısının içeriği dâhil saha karşılığı town main yazısında. Basınç tankı ise yalnız LH ve OH-1'de tekli kaynak sayılır; ayrıntısı basınç tankları yazısında.
10. Pompa Odası
Madde 10.3 pompa odasını dört alt başlıkta tarif eder: en az 60 dakika yangın direnci ve başka amaçla kullanılamama, odanın sprinkler ile korunması, elektrikli set için en az 4 °C / dizel set için en az 10 °C sıcaklık ve dizel motor için üretici talimatına uygun havalandırma. Yerleşimde tercih sırası ayrı bina, sonra dışarıdan doğrudan erişilebilen bitişik bina, en son dışarıdan doğrudan erişilebilen kompartmandır; kapı, drenaj ve egzoz detaylarıyla birlikte pompa odası gereksinimleri yazısında açılıyor.
Elektrikli sette besleme her zaman erişilebilir olmalı, pompa start sinyalinden itibaren 15 saniye içinde nominal kapasitede çalışmalı ve panoda termik koruma bulunmamalıdır — Madde 10.8 okuması elektrikli pompa setleri yazısında. Dizel sette ise otomatik başlatma motor ve akü dışında hiçbir enerji kaynağına bağlı olamaz, regülatör devri ±%5 hassasiyetle tutmalıdır; soğutma topolojileri ve yakıt tarafı dizel motorlu pompa setleri yazısında. Seçilen pompanın eğrisiyle tasarım noktasının örtüşmesi için P-Q eğrisi yazısı ve çoklu düzenler için sprinkler pompaları ve çoklu düzen.
11. Su Deposu ve Emiş
Madde 9.3'ün merkezinde etkin hacim kavramı var: tank etiketindeki geometrik hacim değil, normal su seviyesi ile düşük su seviyesi arasında pompanın hava kapmadan çekebildiği hacim. Don riski olan tanklarda normal seviye en az 1,0 m yükseltilir ve tüm kapalı tanklarda dışarıdan okunabilir seviye göstergesi bulunur; tank türleri, doldurma ve anti-vortex detayları depolama tankı hacmi ve doldurma yazısında.
Tam kapasiteli tanka yer yoksa Madde 9.3.4 indirgenmiş kapasiteli tanka izin verir; ancak infill yalnız şehir şebekesinden ve otomatik olmalı, en az iki mekanik şamandıra valfi bulunmalı ve Tablo 11'deki minimum etkin hacimlerin (LH yaş için 5 m³, HHP/HHS için 70 m³ ama tam hacmin %10'undan az olmamak üzere) altına inilmemelidir — koşullar indirgenmiş kapasiteli tanklar yazısında. Emiş tarafında pozitif kafada en az DN65 ve en çok 1,8 m/s, emiş yükseltmede en az DN80 ve en çok 1,5 m/s geçerlidir; pompa ekseni düşük su seviyesinden en fazla 3,2 m yukarıda olabilir ve eksantrik redüksiyonun düz yüzü yukarı bakar. Ayrıntısı emme koşulları ve emme borusu yazısında.
12. Boru ve Askı
EN 12845 askı aralığını NFPA gibi çapa göre satır satır vermez; Madde 17.2.2 tek cümlede çelik boru için en fazla 4 m, bakır boru için en fazla 2 m der. 50 mm üstü borularda bu aralık %50 artırılabilir (çelikte 6 m, bakırda 3 m), ancak ya iki bağımsız destek ya da Tablo 40 kapasitesinin %50 fazlasını taşıyan tek destek gerekir. Kelepçe boruyu tamamen sarmalı, boruya veya fittinge kaynatılmamalıdır; kural seti boru destekleri ve aralık tasarımı yazısında.
Çap tarafında iki rejim karışmamalıdır: fully calculated sistemde Madde 13.4.5 Tablo 36 yalnız bir alt sınır koyar (LH'de DN20, diğer OH/HH hatlarında DN25), sahadaki "DN50 dağıtım, DN65 ana hat" alışkanlığı ise pre-calculated tablolardan gelir — ayrımı minimum boru çapları yazısı yapıyor. Bağlantı yöntemi ile et kalınlığı da birbirine kilitlidir: cut-grooved borularda ISO 65, roll-grooved veya kaynak ağzı açılmış borularda ISO 4200 range D gerekir ve DN50 altı boru sahada kaynaklanmaz; ayrıntı çelik, kaynak, esnek boru ve bakır yazısında. Sürtünme kaybının hesap tabanı için Hazen-Williams yazısı.
13. Devreye Alma ve Test
Madde 19 devreye almayı üç adımda kurar. Önce yıkama (flushing): sprinkler kafaları takılmadan önce tüm hat, en az 5 m/s hızda veya tasarım debisinde — hangisi büyükse — su berraklaşana kadar yıkanır. Sonra hidrostatik test: yer üstü boru çalışma basıncının 1,5 katı veya 15 bar (hangisi büyükse) ile 2 saat, yer altı boru 15 bar ile 6 saat tutulur ve basınç düşüşü olmamalıdır. Son adım alarm ve fonksiyon testleridir; devreye alma sertifikasının asgari içeriği devreye alma, test ve sertifika yazısında madde madde listelenmiş durumda.
Test yapılabilmesi için tesisatta kalıcı ölçüm düzeneği bulunmalıdır. Madde 8.5 debimetre doğruluğunu maksimum debinin ±%5'i, ölçüm menzilini maksimum talebin en az %140'ı ve basınç ölçümünü ±%1,6 kalibre manometre ile sınırlar; P-Q eğrisinin doğru çıkarılması ve sık yapılan kısmi vana açma hatası test düzenekleri ve su kaynağı testi yazısında. Zon bazında test ve drenaj düzeni için zon test bağlantısı ve drenaj tesisleri, kontrol vana seti tarafı için kontrol valf seti ve stop valf düzeni okunabilir.
14. Bakım ve ITM Rutinleri
Madde 20 bakımı kademeli aralıklara böler. Haftalık kullanıcı rutininde manometreler, su seviyeleri ve stop valf konumları kayda geçer; kuru tarafta haftalık basınç düşüşü 1,0 bar/haftayı geçmemeli ve su motor alarmı en az 30 saniye çalışmalıdır — liste haftalık kullanıcı rutini yazısında. Aylık ziyaretin tek normatif kalemi kurşun-asit hücrelerin elektrolit seviyesi ve yoğunluğudur; yoğunluk düşükse önce şarj cihazı şüphelenilir, ayrıntısı aylık rutin yazısında.
13 haftalık çeyreklik ziyaretin en çok atlanan kalemi tehlike değerlendirmesidir: depolama yüksekliği veya kullanım amacı değiştiyse sistemin yeniden boyutlandırılması gerekebilir; kalem listesi çeyreklik ve yarı yıllık rutin yazısında. Yıllık rutinde pompa tam yük akış testi yapılır ve karakteristik eğri ad plakasıyla karşılaştırılır; 3 yılda tanklar iç incelemeye alınır, 10 yılda dokümante tank temizliği gelir — yıllık, 3 yıllık ve 10 yıllık rutin yazısı. Muayene çerçevesi için Annex Q periyodik sistem muayenesi, ömür sonu değerlendirmesi için Annex K 25 yıllık inceleme.
15. BYKHY Uyumu
Türkiye'de tasarımın hukuki çerçevesini Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik kurar; ancak hidrolik hesap, tasarım yoğunluğu tabloları ve sprinkler yerleşim kuralları yönetmeliğin içinde yer almaz. Yönetmelik ne gerektiğini söyler, standart nasıl yapılacağını verir. Bu nedenle proje ya NFPA 13'e ya da EN 12845'e göre yapılır ve ikisi karıştırılmaz; standart seçiminin dört girdisi (yetkili merci beklentisi, sigortacı gereksinimi, yatırımcı standardı, ekipman tedarik zinciri) BYKHY, NFPA ve EN 12845 arasında hangi standart yazısında karşılaştırılıyor.
Sprinkler zorunluluğunun kendisi tek bir metrekare eşiğinden çıkmaz; karar kullanım sınıfı, bina yüksekliği, kat alanı ve faaliyetin tehlike düzeyi bileşiminden doğar ve eşik değerleri güncel Resmî Gazete metninden teyit edilmelidir. Karar mantığı sprinkler zorunlu binalar yazısında, yüksek yapı sınıfına giren binalardaki ek gereksinimler ise yüksek binalarda yangın gereksinimleri yazısında ele alınıyor. Tasarım raporunda hangi kararın hangi belgeden geldiğinin açıkça yazılması, denetim ve sigorta aşamasında en çok işe yarayan alışkanlıktır.
16. NFPA 13 Farkları
İki standart aynı işi yapar ama başından farklı birim sistemine oturur: EN 12845 tasarım yoğunluğunu mm/dk, NFPA 13 ise gpm/ft² olarak verir (1 gpm/ft² ≈ 40,75 mm/dk) ve operasyon alanı EN'de m², NFPA'da ft² cinsindendir. K-faktör notasyonu da ayrışır; dönüşüm katsayısı yaklaşık 14,4'tür, yani NFPA'nın K5.6'sı EN'in K80'idir. Bu sayıların birbirine karıştırılmaması gerektiği NFPA 13 ve EN 12845 detaylı karşılaştırmasında madde madde gösteriliyor.
Doküman yapısı da farklıdır: NFPA tarafında bakım NFPA 25'e, pompa NFPA 20'ye ayrılmışken EN 12845 bakımı ve pompa bölümünü kendi gövdesinde tutar, ESFR ve CMSA'yı ise Part 2'ye ayırmıştır. Kapsam, versiyon yapısı ve Avrupa terminolojisinin (area of operation, pre-calculated, fully calculated) NFPA karşılıkları EN 12845 nedir, kapsam ve NFPA farkları yazısında. Sigortacının FM Global gereksinimi de tabloya girdiğinde NFPA 13, EN 12845 ve FM Global üçlü karşılaştırması, pompa tarafındaki ayrımlar için NFPA 20 ve EN 12845 pompa karşılaştırması kullanılabilir.
Sık Sorulan Sorular
CMDA, ESFR ve CMSA arasındaki temel tasarım farkı nedir?
CMDA yangını kontrol altında tutar; hidroliği tasarım yoğunluğu (mm/dk) × operasyon alanı (m²) ile kurulur ve LH/OH/HHP'de kullanılır. ESFR tavan düzeyinden erken baskılama yapar; k-faktör, sprinkler sayısı ve minimum işletme basıncı ile tasarlanır, yalnız ıslak tesisatta. CMSA büyük damlacıkla kontrol sağlar; aktif başlık sayısı ve minimum uç basıncı ile hesaplanır, ıslak veya kuru olabilir.
EN 12845 CMDA tasarım yoğunlukları ve operasyon alanları nedir?
LH: 2,25 mm/dk × 84 m² (kuruya izin yok). OH1–OH4: sabit 5,0 mm/dk; ıslak alan 72/144/216/360 m², kuruda 90/180/270 m² (OH4 kuruya izin yok). HHP1: 7,5 · HHP2: 10,0 · HHP3: 12,5 mm/dk, ıslak 260 / kuru 325 m². HHP4 deluge (baskın) sistem gerektirir. HHS tavan koruması kuru/alternatif sistemde operasyon alanı %25 artırılır.
ESFR ıslak/kuru kullanımı ve başlık sıcaklıkları nedir?
ESFR yalnızca ıslak borulu tesisatta kullanılır; kuru seçeneği yoktur. Başlıklar hızlı tepkili olup nominal sıcaklık genelde 68–74 °C'dir. HHS5 (açıkta genleşmiş plastik) sınıfında ara sıcaklık dereceli 79–107 °C başlıklar tercih edilir. En yüksek tavan (16,8 m) K480 ile 9 sprinkler @ 3,8 bar ile korunur.
CMSA kuru sistemde su teslim süresi ne olmalı?
CMSA hem ıslak hem kuru kurulabilir. Kuru sistemde nominal sıcaklık genelde 141 °C'dir ve ilk 4 başlık açıldığında su teslim süresi 40 saniyeyi (bazı özel durumlarda 20 saniyeyi) aşmamalıdır. Kuruda geciken boşaltımı dengelemek için aktif başlık sayısı artırılır (örn. K240 dik ıslakta 15, kuruda 24–25 başlık).
EN 12845'te sprinkler arası mesafe ve koruma alanları nedir?
ESFR: başlıklar arası min 2,4 m, max 3,7 m (tavan ≤9,1 m) veya 3,1 m (>9,1 m); başlık başına max 9,3 m², min 6 m². CMSA: min 2,4 m, max 3,7 m (yanıcı engelli tavanda 3,1 m); max koruma 12 m² (standart çatı) / 9,3 m², min 7,5 m². CMDA: max koruma LH 21 m², OH 12 m², HHP/HHS 9 m²; min mesafe 2 m.
ESFR/CMSA'da tavan eğimi ve tavan hava hızı sınırı nedir?
Maksimum tavan eğimi 10° (%17,6). Aşılırsa: (1) yangına dayanıklı asma tavan + alt/üst ayrı sprinkler, (2) yalnız rafta in-rack sprinkler + bariyer, ya da (3) tasarımı CMDA'ya çevirme. Tavan düzeyinde hava akış hızı 1,5 m/s'yi aşamaz; aşarsa algılamada fan/damper otomatik kapatılır, alev dedektörü konur veya ıslak sistemde tasarım alanı %30 artırılır.
MEP Calc — 86+ Mühendislik Hesap Modülü
Tasarım yoğunluğu, K-faktörü seçimi ve hidrolik hesap dahil 21 yangın hesabının yanı sıra ısıtma, soğutma, HVAC için 86+ modül sunan MEP Calc iOS uygulamasını App Store'dan indirebilirsiniz.
MEP Calc'i App Store'dan indir