Hesap ne yapıyor?
Araç, NFPA 2001-2025’in toplam taşma (total flooding) denklemleriyle bir mahali istenen tasarım konsantrasyonuna getirecek temiz gaz miktarını bulur. Halokarbonlarda (HFC-227ea, FK-5-1-12) kütle 7.3.1 denklemiyle, inert gazlarda (IG-541, IG-55, IG-100) 21 °C’deki gaz hacmi 7.3.2 denklemiyle hesaplanır. Ardından aynı miktarın en yüksek tasarım sıcaklığında oluşturacağı konsantrasyon 7.3.1.1 / 7.3.2.3 ile kontrol edilir ve insan güvenliği sınırlarıyla karşılaştırılır.
| Ajan türü | Denklem | Madde |
|---|---|---|
| Halokarbon | W = (V/s) · C/(100 − C) | 7.3.1 |
| İnert gaz | X = 2,303 · (s₀/s) · log₁₀(100/(100 − C)) | 7.3.2 |
| İnert gaz kütlesi | W = (V/s) · ln(100/(100 − C)) | 7.3.2.2 |
V net hacimdir: brüt hacimden gaz geçirmeyen sabit yapıların hacmi düşülür. s, ajan buharının 1 atm’deki özgül hacmidir ve en düşük beklenen sıcaklıkta alınır; soğuk mahalde aynı konsantrasyon için daha çok gaz gerekir. s₀ inert gazın 21 °C ve 1,013 bar’daki özgül hacmidir. s değerleri Annex A taşma tablolarının dipnotlarındaki s = k1 + k2·t yaklaşıklığıdır (Tablo A.7.3.1(b), (j); A.7.3.2(d), (f), (h)).
Tasarım konsantrasyonu nereden gelir?
Sınıf A söndürme konsantrasyonu (MEC) bir listeleme programında testle bulunur (7.2.2.1.1; UL 2166 halokarbon, UL 2127 inert gaz, 7.2.2.3). En düşük tasarım konsantrasyonu şu katsayılarla elde edilir:
- Sınıf A: MEC × 1,2 (otomatik algılama ve tetikleme) veya × 1,3 (yalnız elle tetikleme); n-heptan söndürme konsantrasyonundan küçük olamaz (7.2.2.1.2).
- Sınıf B: yakıtın listeleme veya kap brülörü (cup burner) değerinin büyüğü × 1,3 (7.2.2.2.1, 7.2.2.2.3).
- Sınıf C: Sınıf A MEC × 1,35 (7.2.2.4.1).
Araçtaki varsayılan değerler Annex A’nın bilgi amaçlı Tablo A.7.2.2.3(b) ve A.7.2.2.2.1 değerleridir. Gerçek tasarımda kullandığınız sistemin listeli değerini girin.
| Ajan | Sınıf A MEC | Sınıf A tasarım | Sınıf C tasarım | n-heptan MEC |
|---|---|---|---|---|
| HFC-227ea | %5,2 | %6,7 | %7,0 | %6,62 |
| FK-5-1-12 | %3,3 | %4,5 | %4,5 | %4,5 |
| IG-541 | %28,5 | %34,2 | %38,5 | %34,4 |
| IG-55 | %31,6 | %37,9 | %42,7 | %36,2 |
| IG-100 | %31,0 | %37,2 | %41,9 | %32,6 |
İnsan güvenliği kontrolü
Halokarbonda konsantrasyon Tablo 4.3.2.4(a)’daki NOAEL ve LOAEL ile karşılaştırılır: HFC-227ea için NOAEL %9,0, LOAEL %10,5; FK-5-1-12 için NOAEL %10,0, LOAEL >%10,0. Normalde insan bulunan mahal NOAEL’e kadar tasarlanabilir; NOAEL üstü yalnız PBPK tablosunda 5 dakikalık izinli maruziyet varsa mümkündür (4.3.2.4(1)–(3)). HFC-227ea için bu tablo 4.3.2.4(c)’dir: %10,5’e kadar 5 dk, %11,0’da 1,13 dk.
İnert gazda sınır oksijen azalmasıdır (4.3.3.5): %43’ün altı 5 dk, %43–52 arası 3 dk maruziyetle; %52–62 yalnız normalde insansız mahalde ve 30 saniyenin altında maruziyetle; %62 üstü yalnız personelin maruz kalmadığı alanlarda.
Süreler ve rakım
Boşalma süresi halokarbonda en çok 10 s (7.5.1.1), inert gazda Sınıf B için 60 s, Sınıf A ve C için 120 s’dir (7.5.1.2). Boşalmadan sonra en yüksek korunan malzeme seviyesinde tasarım konsantrasyonunun en az %85’i 10 dakika ya da eğitimli personelin müdahalesine yetecek süre korunmalıdır (7.4.1). Deniz seviyesi basıncından %11’den fazla (yaklaşık 915 m) farkta miktar Tablo 7.3.3.3 katsayısıyla düzeltilir (7.3.3.3); örneğin 1520 m’de 0,82.
Hesaba girmeyenler: boru tee katsayısı (Tablo 7.3.3.1), kapatılamayan açıklıklar ve yeniden tutuşma gibi ek tasarım katsayıları (7.3.3.2), boru akış hesabı (Bölüm 6.2). Bunlar tasarımcı tarafından ayrıca belirlenir ve belgelenir.
Sık Sorulan Sorular
Temiz gaz miktarı hangi sıcaklıkta hesaplanır?
En düşük beklenen sıcaklıkta: NFPA 2001 7.3.1 ve 7.3.2 ajanın özgül hacmini (s) mahalin en düşük tasarım sıcaklığında alır. Aynı miktarın en yüksek sıcaklıktaki konsantrasyonu da 7.3.1.1 / 7.3.2.3 ile hesaplanıp kaydedilir.
Araçtaki varsayılan konsantrasyonlar tasarımda kullanılabilir mi?
Hayır, bilgi amaçlıdır. Varsayılanlar NFPA 2001 Annex A Tablo A.7.2.2.3(b) ve A.7.2.2.2.1’den gelir; tasarımda sistemin UL 2166 veya UL 2127 listelemesindeki değer kullanılır (7.2.2.1.1, 7.2.2.3).
HFC-227ea normalde insan bulunan mahalde hangi konsantrasyona kadar kullanılabilir?
NOAEL %9,0’a kadar doğrudan (4.3.2.4(1)). %10,5’e kadar Tablo 4.3.2.4(c) 5 dakika izin verdiği için maruziyet bu tabloyla sınırlanırsa kullanılabilir (4.3.2.4(2)); bunun üstü normalde insan bulunan mahalde kullanılamaz (4.3.2.4(3)).
İnert gaz boşalma süresi neden 60 veya 120 saniye?
NFPA 2001 7.5.1.2 inert gazda boşalma süresini Sınıf B yakıt tehlikesinde en çok 60 s, Sınıf A yüzey yangını ve Sınıf C tehlikede en çok 120 s ile sınırlar. Halokarbonlarda sınır 10 s’dir (7.5.1.1).
MEP Calc — 110+ Mühendislik Hesap Modülü
MEP Calc tek iOS uygulamasında 110+ mühendislik modülü sunar: 21 yangın hesabının yanı sıra ısıtma, soğutma, HVAC, sıhhi tesisat, buhar ve doğalgaz.
MEP Calc'i App Store'dan indir
SprinkCalc — Üç Standartta Yangın Sprinkler Tasarımı
Bu hesapların tamamını sahada, çevrimdışı ve PDF raporlu yapmak için: NFPA 13, FM Global ve BS EN 12845 tek iOS uygulamasında.
SprinkCalc'i App Store'dan indir