Araç ne yapar?
Açıkta kurulan yerüstü tanklarında dökülen sıvıyı tutacak havuzlama (tank seddi) BYKHY Madde 119/2 ile düzenlenir. Araç, tank düzeninize göre yönetmeliğin istediği havuzlama hacmini bulur, girdiğiniz set ölçüleriyle sağlanan net hacmi hesaplar, gereken en az set yüksekliğini verir ve tank ile set arasındaki mesafeyi 119/2-ğ'ye göre denetler. Sonuçta set kesiti, tanklar ve gerekli sıvı seviyesi çizilir.
Madde 119/2: gereken havuzlama hacmi
| Durum | Havuzlama hacmi | Bent |
|---|---|---|
| Aynı büyüklükte tanklar | Bir tankın hacmi | 119/2-a |
| Farklı büyüklükte tanklar | En büyük tankın hacmi | 119/2-a |
| Taşınabilir tanklar | Toplam hacmin %75'i veya en az en büyük taşınabilir tankın hacmi | 119/2-b |
| Karma depolama | (a) ve (b)'ye göre bulunan hacimlerin toplamı | 119/2-c |
| Ham petrol, karbon sülfür | Toplam hacim | 119/2-ç |
Taşınabilir tank bendi iki koşulu "veya en az" diye bağlar; araç güvenli okumayla ikisinden büyük olanı alır. Örnek: toplamı 8 m³, en büyüğü 2 m³ olan taşınabilir tanklarda 0,75 × 8 = 6 m³ alınır. Aynı sette üç adet 50 m³ sabit tank da varsa karma depolamada gereken hacim 50 + 6 = 56 m³ olur.
Net hacim nasıl hesaplanır?
Kılavuz Şekil 119.2 havuz hacmini kenar uzunlukları ile yüksekliğin çarpımı olarak gösterir. Gerçek bir havuzda ise diğer tanklar ve temeller set yüksekliğine kadar yer kaplar ve o hacme sıvı dolamaz. Yönetmelik bu düşmeyi yazmaz; araç bunu hesap kabulü olarak şöyle yapar:
Vnet(h) = L × W × h − Σ π/4 × Di² × min(h, htemel + Hi) − π/4 × Dbüyük² × min(h, htemel) − Vdiğer
- Havuzu dolduran en büyük tank boşalmış sayılır; yalnız temeli düşülür.
- Diğer bütün tanklar temeliyle birlikte, set yüksekliğine kadar dolu bir silindir gibi düşülür.
- Tanklar düşey silindirdir, temel tankla aynı çaptadır; tank hacmi π/4 × D² × H ile bulunur.
- Destekler, kaideler ve taşınabilir kapların kapladığı hacmi "diğer hacimler" alanına yazarsınız.
Gereken en az set yüksekliği, net hacmi gereken havuzlama hacmine eşitleyen yüksekliktir. Tankların taban alanı set iç alanını dolduruyorsa bu yükseklik bulunamaz ve araç bunu söyler.
Set ve tank yerleşimi
| Kural | Hüküm | Bent |
|---|---|---|
| Tank–set mesafesi | Yüksekliği tankın 4/5'inden alçak set ve duvarlardan en az 3 m; tank cidarından ölçülür | 119/2-ğ |
| Havuz içi bölmeler | Dış duvar yüksekliğinin 4/5'inden alçak olamaz; kanal varsa üstü açık | 119/2-ı |
| Yapı | Hafriyat veya set; sızdırmazlık folyosu dışında yanmaz malzeme, yangında sızdırmaz cidar | 119/2-g |
| Geçişler ve boşaltma | Borular sızdırmaz; su boşaltma imkânı, kapatılabilir ve sıvı ayırıcılı çıkış | 119/2-h |
| Havuz içi | Tanklar dışında yalnız armatür ve boru | 119/2-i |
119/2-ğ'deki 3 m şartı yalnız tank yüksekliğinin 4/5'inden alçak setler için yazılmıştır; set daha yüksekse madde mesafe vermez. Araç her tank grubu için 4/5 değerini hesaplar ve girdiğiniz en kısa mesafeyi bununla karşılaştırır.
Kaç havuz bölgesi?
Ham petrol ve karbon sülfür dışındaki Sınıf I, II ve III sıvılar, toplam hacim Sınıf IA cinsinden 12.500 litreyi geçmedikçe tek havuzlama bölgesinde depolanabilir (119/2-d). Madde 119 IA'ya çevirme oranı vermez; araç 118/2'deki depo binası oranlarını (IB/2, IC/4, II/12, IIIA/40, IIIB/80) hesap kabulü olarak kullanır ve sınır aşılırsa uyarır. Ham petrol veya karbon sülfürde bir havuz bölgesi, depolanan hacim 15.000 m³'ü ve havuz yüzeyi 700 m²'yi geçmedikçe yapılabilir (119/2-e); araç havuz yüzeyini set iç alanı olarak alır. (a) ve (b) bentlerindeki esaslar, Sınıf I, II ve III sıvılar birlikte depolandığında da geçerlidir (119/2-f).
Havuz hacmi tankın çevresinde bırakılacak koruma bölgesinin yerini tutmaz: yerüstü tanklarda koruyucu uzaklık Ek-12/C'den, taşınabilir kaplarla depolamada Ek-12/D'den alınır ve en az 2/3'ü havuzlama bölgesinin dışında kalır (119/3).
Sık yapılan hatalar
- Brüt hacmi yeterli saymak: diğer tanklar ve temeller set içinde yer kaplar.
- Taşınabilir tanklarda yalnız %75'e bakmak: en büyük kap daha büyükse o alınır.
- Alçak seti tanka yaslamak: 4/5'ten alçak setle tank arasında en az 3 m kalır.
- Havuz çıkışını yağmur suyu hattına bağlamak: Ek-12/C notu ayrı kanal sistemi, 119/2-h kapatılabilir ve sıvı ayırıcılı çıkış ister.
Tankların çevreye ve birbirine mesafesi için yanıcı sıvı sınıfı ve depolama aracındaki Ek-12/C bölümünü kullanın.
Sık Sorulan Sorular
Farklı büyüklükte tanklarda havuz hacmi nasıl alınır?
BYKHY 119/2-a'ya göre en büyük tankın hacmi alınır; tanklar aynı büyüklükteyse bir tankın hacmi. Ham petrol ve karbon sülfürde toplam hacim gerekir (119/2-ç).
Taşınabilir tanklarda %75 kuralı nedir?
Havuz hacmi, taşınabilir tankların toplam hacminin %75'i veya en az en büyük taşınabilir tankın hacmidir (119/2-b). Araç ikisinden büyük olanı alır.
Set içindeki diğer tanklar hacimden düşülür mü?
Yönetmelik bunu yazmaz; Kılavuz Şekil 119.2 yalnız kenar uzunlukları × yükseklik gösterir. Araç, hesap kabulü olarak diğer tankların ve temellerin set yüksekliğine kadar kapladığı hacmi düşer ve bunu sonuçta belirtir.
Tank ile set arasında en az ne kadar mesafe olmalı?
Yüksekliği tankın 4/5'inden alçak set ve duvarlardan en az 3 m; ölçüm tank cidarından yapılır (119/2-ğ). Set daha yüksekse madde mesafe vermez.
MEP Calc — 110+ Mühendislik Hesap Modülü
MEP Calc tek iOS uygulamasında 110+ mühendislik modülü sunar: 21 yangın hesabının yanı sıra ısıtma, soğutma, HVAC, sıhhi tesisat, buhar ve doğalgaz.
MEP Calc'i App Store'dan indir
SprinkCalc — Üç Standartta Yangın Sprinkler Tasarımı
Bu hesapların tamamını sahada, çevrimdışı ve PDF raporlu yapmak için: NFPA 13, FM Global ve BS EN 12845 tek iOS uygulamasında.
SprinkCalc'i App Store'dan indir